xromata.com


Συνεντευξη με τα χρώματα [λε΄]: ραβδιων – κωνιων διαφορες

⊆ June 20th by | ˜ No Comments »

 

Η «Συνέντευξη με τα χρώματα» είναι μια προσπάθεια τακτοποίησης των όσων έχουν ειπωθεί (και θα ειπωθούν) για τα χρώματα, σε μια σειρά, ας πούμε, εύπεπτης διδακτικής ύλης, για όλους όσοι θέλετε να «μάθετε» τα χρώματα και τον κόσμο τους.

Η σειρά έχει την μορφή μιας υποτιθέμενης, διδακτικής, συνέντευξης των χρωμάτων προς τον άνθρωπο.

 

 

 

Συνέντευξη με τα χρώματα

[λεʹ]

 

Ραβδίων και κωνίων διαφορές

 

-Όπως σου έλεγα Άνθρωπε, η διάσπαση των οψινών που εμπεριέχονται μέσα στους φωτοσυλλέκτες μου είναι αυτή που σηματοδοτεί την όραση αποστέλλοντας ηλεκτρικές ωθήσεις στο οπτικό νεύρο το οποίο τις μεταβιβάζει στον εγκέφαλο. Με τις ωθήσεις αυτές συντελείται η λειτουργία της όρασης, όπου οι ωθήσεις που προκαλούνται από την διάσπαση της ροδοψίνης των ραβδίων ευθύνονται για την αντίληψη του φωτός, ενώ οι ωθήσεις οι προκαλούμενες από την διάσπαση της ιωδοψίνης των κωνίων είναι εκείνες που μας κάνουν να βλέπουμε τα χρώματα.

Τί είπες Άνθρωπε; Τί είναι επακριβώςοι ροδοψίνες και τί οι ιωδοψίνες;

Μάλιστα! Αν κοιτάξουμε σε κάποια εγκυκλοπαίδεια φυσικοχημείας θα διαβάσουμε:

«…πρόκειται για σύμπλοκα ρετινόλης με πρωτεΐνη οψίνη, όπου όταν πέσει φως επί αυτής ισομερίζεται με αποτέλεσμα να αλλάζει η διαμόρφωσή της και να αποσταθεροποιείται….»

Εντάξει! Εδώ μπλέκουμε με φυσικές και χημείες…. Λέω να τα αφήσουμε αυτά. Ίσως να είναι ενδιαφέροντα για φυσικούς, για οφθαλμίατρους, δεν ξέρω και για ποιους άλλους… Εμείς όμως εδώ ενδιαφερόμαστε γενικότερα για τα χρώματα και την αντίληψή τους, οπότε θα σου μιλήσω για τις βασικές διαφορές μεταξύ ραβδίων και κωνίων.

Άκου λοιπόν:

Τα ραβδία, με την ροδοψίνη τους, χρησιμεύουν για την σκοτοπτική όραση, δηλαδή την όραση που εκτελείται από τον οφθαλμό κάτω από συνθήκες χαμηλού φωτισμού. Είναι πολύ φωτοευαίσθητα και ευαισθητοποιούνται από το διασκορπισμένο τριγύρω τους φως.

Παρέχουν μόνο αχρωματική όραση, δηλαδή δεν έχουν χρωματική αντίληψη, αντιλαμβάνονται μόνο την σχέση φως – σκοτάδι και τις μεταξύ τους διαβαθμίσεις, οπότε οι «εικόνες» που στέλνουν στον εγκέφαλο είναι της κλίμακας άσπρο – γκρι – μαύρο.

Τα κωνία πάλι, με την ιωδοψίνη τους, χρησιμεύουν για την φωτοπική όραση, δηλαδή την όραση που εκτελείται κάτω από συνθήκες καλού, επαρκούς φωτισμού. Με την φωτοπική όραση και την μεσολάβηση των διαφόρων κωνίων επιτυγχάνεται η αντίληψη των χρωμάτων. Τα κωνία με άλλα λόγια, μας παρέχουν την χρωματική όραση.

Τα κωνία δεν είναι τόσο φωτοευαίσθητα. Ευαισθητοποιούνται μόνο από το φως κάποιας έντασης και άνω, όταν αυτό προσπίπτει κατ’ ευθείαν επάνω τους.

Περιέχουν μικρότερη ποσότητα φωτοχρωστικής οψίνης από τα ραβδία και χρειάζονται περισσότερο και δυνατότερο φως για να διακρίνουν ευκρινέστερα τις εικόνες.

Σε αντίθεση προς τα κωνία, τα ραβδία περιέχουν μεγαλύτερη ποσότητα φωτοχρωστικής οψίνης ώστε να ανιχνεύουν χαμηλότερα επίπεδα φωτισμού. Είναι δε, τα ραβδία, 20 φορές περισσότερα από τα κωνία στον αμφιβληστροειδή και δεν ευρίσκονται στο βοθρίο του, σε αντίθεση με τα κωνία που επικεντρώνονται σε αυτό.

Παρ’ αυτά, παρά την εικοσαπλάσια υπεροχή τους και την μεγαλύτερη περιεκτικότητά τους σε φωτοχρωστική ουσία, τα ραβδία έχουν αργή ανταπόκριση στο φως οι δε σκοτοπτικοί διαχωρισμοί χρειάζονται κάποιον χρόνο για να επέλθουν, ενώ τα κωνία έχουν άμεση ανταπόκριση προς το φως και αντιλαμβάνονται ταχύτατα τις φωτοπτικές αλλαγές.

Μια άλλη διαφορά είναι ότι τα ραβδία περιέχουν μόνο ένα τύπο ροδοψίνης, ενώ τα κωνία περιέχουν τρεις διαφορετικούς τύπους φωτοευαίσθητης χρωστικής ουσίας* γι’ αυτό και διαχωρίζονται σε τρεις διαφορετικούς τύπους, ανάλογα με το είδος της χρωστικής που εμπεριέχουν.

Οι τρεις αυτοί διαφορετικοί τύποι κωνίων είναι τα:

L (OPN1LW) protan, erythrolabe ρ, ερυθρολαβικά κωνία

https://en.wikipedia.org/wiki/OPN1LW

Μ (OPN1MW) deutan, chlorolabe γ, χλωρολαβικά κωνία

https://en.wikipedia.org/wiki/OPN1MW

S (OPN1SW) tritan, cyanolabe β, κυανολαβικά κωνία

*[Η διαφορετικότητα των οψινών των κωνίων οφείλεται στην διαφορά κάποιων αμινοξέων που περιέχουν, έτσι απορροφούν διαφορετικά μήκη κυμάτων του ορατού φωτός]

 

Όμως θα διακόψω εδώ για λίγο και θα επανέλθω –επί του θέματος πάντα- με κάτι πιο ανάλαφρο, γιατί διαπιστώνω πως η «συνέντευξη με τα χρώματα» εξόκειλε προς το σοβαρότερο, λαμβάνοντας μια μορφή σκέτης διδασκαλίας, κάτι που δεν είναι το αυτό καθ’ αυτό επιδιωκόμενό της.

 


Topic: δυαδικότητες, λειτουργίες όρασης χρωμάτων, Συνέντευξη με τα χρώματα, τριαδικότητες, φως | Tags: None

Ιστορια του έγχρωμου κινηματογραφου [Γ]

⊆ June 15th by | ˜ No Comments »

 

Η ιστορία του χρώματος στον κινηματογράφο

Γ

 

 

Ο έγχρωμος κινηματογράφος ξεκινά

Οι πρώτοι πειραματισμοί για την λήψη και προβολή χρωμάτων

 

Για να παρακολουθήσουμε την εξέλιξη του χρώματος στον κινηματογράφο, επιλέξαμε να ακολουθήσουμε και μεταφράσουμε την εξιστόρηση του επιτεύγματος αυτού, όπως αναφέρεται στον ιστότοπο “The History and Science of Color Film” (Η Ιστορία και Επιστήμη των έγχρωμων ταινιών).

 

 

Υπάρχουν δύο μέθοδοι για τη δημιουργία χρωμάτων: Το Σύστημα Προσθετικής μείξης είναι εκείνο όπου προστίθενται οι βασικές πρωτογενείς έγχρωμες ακτινοβολίες του φωτός – που όταν αναμειγνύονται ισομερώς, δημιουργούν λευκό φως. Αυτή είναι η διαδικασία που χρησιμοποιείται αυτή τη στιγμή καθώς βλέπετε την οθόνη σας, που αποτελείται από μικροσκοπικές κόκκινες πράσινες και μπλε εικονοψηφίδες (pixels) που όπως ατενίζονται από απόσταση, οι συνδυασμοί τους δημιουργούν τα διάφορα χρώματα που βλέπουμε.

 

 

Το άλλο σύστημα είναι αυτό της Αφαιρετικής μείξης όπου τα κύρια βασικά χρώματα (μπλε, κόκκινο, κίτρινο) αφαιρούνται από το λευκό φως και με την ανάμειξή τους δημιουργούν χρώματα, ενώ όταν όλα αφαιρεθούν εξίσου και πλήρως δημιουργούν μαύρο χρώμα.

Τόσο το πρόσθετο όσο και το αφαιρετικό σύστημα χρησιμοποιήθηκαν για την δημιουργία έγχρωμης φωτογραφίας.

 

 

Η πρώτη σοβαρή προσπάθεια φυσικής χρωματικής λήψης σε κινηματογραφική ταινία έγινε το 1908 από τον Charles Urban και την εταιρεία Natural Color Kinematograph Company. Το σύστημα Kinemacolor, που εφευρέθηκε από τον George Albert Smith, ήταν μια διαδοχική διεργασία προσθετικής μείξης χρωμάτων.

 

 

Στην μηχανή λήψης η εικόνα λαμβανόταν ανά καρέ (κινηματογραφικό εικονίδιο) όπου το ένα πλαίσιο (καρέ) λαμβανόταν με ένα κόκκινο φίλτρο και το επόμενο πλαίσιο με ένα πράσινο φίλτρο και ούτω καθ’ εξής. Όταν η εικόνα προβαλλόταν με έναν προβολέα που διέθετε περιστρεφόμενο τροχό με κόκκινο και πράσινο φίλτρο, οι κόκκινες και πράσινες διαδοχικές εικόνες "επροστίθεντο" μαζί παράγοντας χρώματα ένεκα της ταχύτητας και του μετεικάσματος της όρασης. Το αποτέλεσμα ήταν μια εκπληκτική καλή έγχρωμη εικόνα παρά το γεγονός ότι ήταν ένα σύστημα μόνο δύο χρωμάτων.

 

 

Η πρώτη μεγάλη επιτυχία της Kinemacolor ήταν το «Delhi Durbar», ένα ντοκυμαντέρ δυόμιση ωρών για τη στέψη του νεοενθρονισμένου βασιλιά της Αγγλίας Γεωργίου του V, που πραγματοποιήθηκε στο Δελχί, ως αυτοκράτορα της αποικιακής Ινδίας.

 

 

Όμως υπήρχαν μερικά σημαντικά προβλήματα. Παρατηρήστε το πρόβλημα χρωματικής προεξοχής πράσινου και κόκκινου χρώματος στα πόδια των στρατιωτών κατά την παρέλαση. Η καταγραφή των χρωμάτων αυτών σημαίνει ότι κάθε πλαίσιο παρεκκλίνει ελαφρώς. Επειδή δε, χρησιμοποιούνταν μόνο κόκκινα και πράσινα φίλτρα, οι μπλε ουρανοί ήταν αδύνατο να αναπαραχθούν. Στην πραγματικότητα ήταν αυτή η αδυναμία δημιουργίας μπλε χρώματος που σήμανε την πτώση του συστήματος Kinemacolor.

 

 

Ο Charles Urban, όπως κάθε καλός βιομήχανος, ήθελε να μονοπωλήσει το έγχρωμο φιλμ και να συντρίψει όλες τις άλλες δυαδικές διαδικασίες απόδοσης χρωμάτων. Αυτό του δημιούργησε έναν αντίπαλο, τον William Friese-Greene, παραγωγό ενός ανταγωνιστικού συστήματος κόκκινου-πράσινου χρώματος, το Biocolour.

Ο Friese-Greene μήνυσε το Kinemacolor του Urban για να ακυρώσει το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας του. Το πρώτο δικαστήριο ενέκρινε το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας Kinemacolor, αλλά στην προσφυγή σε εφετείο, ο δικαστής βασίζοντας την απόφασή του στο γεγονός ότι το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας του Kinemacolor ισχυριζόταν ότι θα αναπαραγάγει φυσικά χρώματα και λόγω αόριστης διατύπωσης και των τεχνολογικών περιορισμών του συστήματος. το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας του Kinemacolor ανακλήθηκε και η εταιρεία του Urban κατέρρευσε σύντομα.

 

 

Ωστόσο, το Kinemacolor απέδειξε ότι υπήρχε μια αγορά χρωματικών ταινιών.

Άλλες τεχνικές προσθετικής χρωματικής μείξης, όπως το Chronochrome, το Cinechrome και το British Raycol, προσπάθησαν να δημιουργήσουν ένα επόμενο, προσθετικό σύστημα έγχρωμης λήψης των φιλμ, αποδείχθηκε όμως ότι ήταν υπερβολικά τεχνικά δύσκολο να εφαρμοστούν. Θα βρουν αργότερα την χρήση τους στην τηλεόραση και στην ηλεκτρονική.

 

 

Αλλά το πρώτο αληθινά επιτυχημένο σύστημα χρωματικής λήψης ταινίας για τον κινηματογράφο θα έρθει λίγο αργότερα με την τεχνολογία αφαιρετικής μείξης δύο λωρίδων, το Technicolor.

 


Topic: Αυτοί που ασχολήθηκαν με το χρώμα, ιστορία και χρώματα, κινηματογράφος και χρώμα, κόκκινο, Μίξεις χρωμάτων, Πράσινο, συμπληρωματικά χρώματα, Τέχνες και χρώματα | Tags: None

Μουσες και χρωματα [Β]

⊆ June 10th by | ˜ No Comments »

 

Μούσες και χρώματα

[Β]

 

Στο προηγούμενο άρθρο για τις Μούσες και τα χρώματα, είχαμε μείνει στο σημείο όπου είπαμε να προσπαθήσουμε να συσχετίσουμε γενικότερα το σύνολο των Μουσών με τα χρώματα και το φως.

 

 

Κατ’ αρχήν συχνά αναφέρονται οι Μούσες σαν μια, όπως αρχίζει η Οδύσσεια «Άνδρα μοι έννεπε, Μούσα… (τον άνδρα ειπέ μου, Μούσα..). Υπάρχουν πολλές επικλήσεις όπου καλούνται όλες μαζί σαν μια θεά, όπως ξεκινά η Ιλιάδα του Ομήρου: «Μήνιν άειδε, θεά, Πηληϊάδεω Αχιλήος (τον θυμό τραγούδησε θεά, του Πηλείδη Αχιλλέα).

Ολοφάνερο λοιπόν ότι όπου οι Μούσες επικαλούνται ή αναφέρονται και οι εννέα μαζί ως μια, έχουμε αναφορά στο φως, που είναι το σύνολό τους. Εξ άλλου ας μην λησμονούμε ότι ο Απόλλωνας, ο θεός του Φωτός, που καλείται και Μουσηγέτης είναι αυτός που ηγείται των Μουσών. Το έργο δε αυτών, πάντα τελείται υπό το «φως» του Απόλλωνα.

 

 

(Σημ.: Είναι δυνατόν να τελεστεί η εμφάνιση των χρωμάτων χωρίς την παρουσία φωτός και δη Απολλώνιου;)

Ένα άλλο «δυνατό» σημείο συσχετισμού των Μουσών με τα χρώματα είναι πως αναφέρονται δυο γενιές Μουσών. Αυτές του Ουρανού και της Γης, οι Ουράνιες και οι γνωστότερές μας, κόρες του Δία και της Μνημοσύνης.*

*[όπως αναγράφεται στην «Ωγυγία ή Αρχαιολογία» του Αθανασίου Σταγειρίτη: ήσαν δυο γενέσεις των Μουσών, και αι μεν πρώται αι θυγατέρες του Ουρανού, ήσαν επί της βασιλείας του Κρόνου, αι δε δεύτεραι ήσαν θυγατέρες του Διός και της Μνημοσύνης, αι γνωστόταται και επισημόταται κατά την κοινήν γνώμην]

Αυτομάτως έρχονται στον νου μου τα δυο συστήματα χρωματικών προσμείξεων, το προσθετικό RGB, που αφορά στις ακτινοβολίες (οι Ουράνιες Μούσες) και το RYB, το αφαιρετικό των βαφών (οι κόρες του Δία).

 

 

Οι Πιερίδες Μούσες και οι Ελικωνιάδες.

Στην αρχή του μύθου οι δυο γενιές Μουσών συγχέονται και αναφέρεται ότι γεννήθηκαν στην Πιερία, έχοντας τροφό την νύμφη Ευφήμη και διδάσκαλο τον Απόλλωνα που τους δίδασκε διάφορα μαθήματα, «ευδοκίμησαν δε τόσον εις τας μαθήσεις, και μάλιστα εις την μουσικήν, ώστε δεν ευρέθη άλλος εμπειρότερος αυτών».

Κατόπιν έφυγαν από την Πιερία αναζητώντας καταλληλότερο τόπο για διαβίωση και πήγαν στον Ελικώνα. Όταν ‘εβαρύνοντο’ στον τόπο διαμονής τους πήγαιναν στον Παρνασσό και μετά επέστρεφαν και πάλι στον Ελικώνα. Έτσι ονομάστηκαν Ελικωνιάδες Μούσες.

Το αξιοπερίεργο είναι ότι παρά την μετακίνησή τους, παρέμειναν και στην Πιερία, όπου όμως εμφανίζονται σαν άλλες 9 Μούσες, οι κόρες του Πίερου, (Π = πύλη + ιερή, αλλά και από το πιερείη < πίειρα = παχιά > εύφορη χώρα), που αναφέρεται και αυτός σαν πατέρας των Μουσών

Εδώ γίνεται ο διαχωρισμός των δυο γενιών Μουσών.

Μάλιστα στην συνέχεια του μύθου, οι Πιερίδες μούσες προκαλούν σε μουσικούς αγώνες τις Ελικωνιάδες και ηττώνται από αυτές, ώστε επικρατούν πλέον οι Μούσες του Ελικώνα – Παρνασσού.

 

 

Όλα αυτά μου φέρνουν στον νου την λειτουργία της χρωματικής όρασης… όμως το σκεπτικό αυτό ανοίγει άλλο κεφάλαιο, οπότε επιστρέφουμε στην αριθμητική εμφάνιση των Μουσών.

 

 

Όπως είπαμε στην αρχή του άρθρου, οι Μούσες θεωρούνται και σαν μία, ένα σύνολο. Στην συνέχεια, ο ίδιος ο μύθος μας λέει πως κατ’ αρχάς οι Μούσες ήταν δυο, κατόπιν έγιναν τρεις, ονομαζόμενες Μελέτη, Μνήμη και Αοιδή ή άλλως Κηφισός, Βοροσθενίς και Απολλωνίς.

 

 

Μετά, αναφέρονται ως τέσσερις, η Μελέτη η Μνήμη η Αοιδή και η Θελξιόπη, ή άλλως ονομαζόμενες Μελέτη, Αοιδή, Αρχή και Θελξινόη Κατόπιν γίνονται πέντε, κατά τον αριθμό των πέντε αισθήσεων και ομώνυμοι αυτών, ήτοι η Όρασις, η Ακοή, η Αφή, η Γεύσις και η Όσφρησις, ενώ μετά αυξάνονται σε επτά, όπως τα επτά φωνήεντα και οι επτά χορδές της λύρας (όπως αναγράφεται στην Ωγυγία), των οποίων τα ονόματα ήταν Νείλος, Τριτώ, Ασωπίς, Επταπόλη, Αχελωίς, Τιτόπλους και Ροδία.

 

 

Τελικά κατέληξαν εννέα* με αρχικά ονόματα τα: Καλλιχόρη, Ευνίκη, Ελίκη, Θελξινόη, Τερψιχόρη, Ευτέρπη, Εγκελάδη, Δία και Ευνόπη, όπως τις ονόμασε ο Πίερος, ενώ ο Ησίοδος τις ονομάζει Κλειώ, Ευτέρπη, Θάλεια, Μελπομένη, Τερψιχόρη, Ερατώ, Πολύμνια, Ουρανία, Καλλιόπη.

Τις ονομασίες με τις οποίες τις ονομάζει ο Ησίοδος εδέχθησαν κοινώς άπαντες και με αυτές μας είναι πλέον γνωστές. Με αυτές τις ονομασίες και με αυτήν την σειρά ονόμασε και ο Ηρόδοτος τα εννέα βιβλία της Ιστορίας του.

 

 

*[Όπως γράφει ο Σταγειρίτης στην Ωγυγία, «ωνομάσθησαν εννέα, δια το τετράγωνον του τρία, του τελειοτάτου παρά τοις παλαοίς νομιζομένου αριθμού»].

 

(συνεχίζεται)


Topic: Μύθοι και χρώματα | Tags: None

Carmine lake

⊆ June 5th by | ˜ No Comments »

 

Χρώματα βαφές

Οι βαφές της πρώιμης αρχαϊκής εποχής

 

Βασισμένοι στην σειρά 'Pigments through the ages' του ιστότοπου 'WebExhibits', σε προηγούμενα άρθρα, αναφερθήκαμε στα χρώματα βαφές που χρησιμοποιούσε ο άνθρωπος κατά την προϊστορική περίοδο, τα οποία είναι εν χρήσει ακόμα και σήμερα.

Στην αρχαιότητα, πέρα από τα 6 προϊστορικά χρώματα, προστέθηκαν και άλλα χρώματα βαφές στον χρωστήρα του ανθρώπου, εκ των οποίων οκτώ κατά την πρώιμη αρχαϊκή εποχή.

Τα 8 αυτά χρώματα, της πρώιμης αρχαιότητας, κατά την διεθνή αγγλική τους ονομασία, είναι τα εξής:

Madder lake

Carmine lake

Realgar

Malachite

Orpiment

Egyptian blue

Indigo

Azurite

Έχομε αναφερθεί σε προηγούμενο άρθρο στο madder lake, συνεχίζουμε με το carmine lake.

 

 

 

Carmine lake (λάκα )

καρμίνιο

 

Σύντομη περιγραφή του ‘carmine lake’:

Είναι μια λάκα (από το lake = λίμνη, που εννοείται ως πολτός, παχύρευστη υγρή βαφή) που προέρχεται από εκχυλίσματα εντόμων.

Για χιλιάδες χρόνια, ο άνθρωπος για να ικανοποιήσει την ενστικτώδη αγάπη του για τα χρώματα φτιάχνει βαφές για να κάνει πιο όμορφα τα πράγματα βάφοντάς τα με πολτούς βαφών. Μέχρι τα μέσα του 19ου αιώνα, όταν ανακαλύφθηκαν οι βαφές ανιλίνης που μπορούσαν να κατασκευαστούν από λιθανθρακόπισσα, οι περισσότερες βαφές προέρχονται από φυσικές ουσίες από φυτά ή ζώα που ονομάζονταν πολτοί βαφής (lakes). Ένας από αυτούς τους πολτούς ήταν και ο πολτός καρμίνης.

 

 

Υπάρχουν δύο ποικιλίες πολτών καρμίνης, και οι δύο παράγονται από έντομα, Ο κοχενικός πολτός και ο πολτός kermes που και οι δύο χρησιμοποιούνται σαν βαφή κόκκινου καρμινίου.

 

 

Ο κοχενικός πολτός προέρχεται από το σκαθάρι κοξινέλ, ιθαγενές του Νέου Κόσμου, το οποίο χρησιμοποιούσαν οι Αζτέκοι για βαφή και ζωγραφική και εισήχθη στην Ευρώπη τον δέκατο έκτο αιώνα μετά την ισπανική κατάκτηση της Κεντρικής Αμερικής.

Ο πολτός Kermes προέρχεται από ένα άλλο είδος εντόμων κοξινέλ που ζει σε ορισμένα είδη ευρωπαϊκής βελανιδιάς. Αυτά τα έντομα καθώς ξεριζώνονται από τα κλαδιά όπου είναι προσκολλημένα παράγουν το σταθερό scarlet κόκκινο χρώμα που πιστεύεται ότι ήταν αυτή η βαφή που χρησιμοποιούσαν οι Φοίνικες και οι Εβραίοι για να βάψουν τις ιερές τέντες τους.

Εναλλακτικές ονομασίες του καρμινικού πολτού είναι οι:

Πολτός κοξινέλ, πολτός crimson ή κερμισικός πολτός (kermes lake).

 

 

Η ονομασία καρμίνιο (Carmine) προέρχεται από το λατινικό carminium που προέρχεται από το σανσκριτικό από krmija- = κόκκινη βαφή που παράγεται από ένα σκουλήκι το krmi = σκουλήκι και το λατινικό minium = κιννάβαρι ή κόκκινο μόλυβδο.

Η χημική του ονομασία είναι καρμινικό οξύ και κερμεσικό οξύ και όπως είπαμε είναι μια βαφή ζωικής προέλευσης.

 

 

 

Η ιστορία του καρμινίου

Κοχηνελικός πολτός:

 

 

Το Κοξινέλ, που είναι ιθαγενές έντομο του Νέου Κόσμου, χρησιμοποιήθηκε από τους Αζτέκους για βαφή και ζωγραφική και εισήχθη στην Ευρώπη τον 16ο αιώνα μετά την ισπανική κατάκτηση της Νοτίου Αμερικής.

Όταν ο Cortez και οι conquistadors του μπήκαν στην πρωτεύουσα του Μεξικό, με τη μεγάλη του αγορά, βρήκαν μπάλες βαμμένου βαμβακιού και λεπτών νημάτων γούνας κουνελιού, βαμμένες με ένα εντυπωσιακό κόκκινο χρώμα, το καρμίνιο.

 

 

Ανάμεσα στις συνεισφορές που κατέβαλε κάθε κατακτημένη περιοχή στον αυτοκράτορα των Αζτέκων Μοντεζούμα, υπήρχαν πολλές σακούλες, κάθε μία από τις οποίες περιείχε εκατομμύρια από αποξηραμένα σώματα ενός μικροσκοπικού κόκκινου εντόμου – το σκαθάρι κοξινέλ που ζει κατά αποικίες ανάμεσα σε εκκρίματα από μεταξένιες και κέρινες ίνες πάνω στις φραγκοσυκιές.

 

 

Θανατωμένα σε φούρνους και στη συνέχεια αποξηραμένα στον ήλιο, παράγουν το "ασημένιο κοχενίλ" από το οποίο κατασκευάζεται η καλύτερη κόκκινη βαφή, αλλά λίγο περισσότερο από έναν αιώνα πριν, οι Ευρωπαίοι ανακάλυψαν το μοναδικό χημικό οξείδιο κασσιτέρου που βάφει με ανεξίτηλο κόκκινο το μαλλί και άλλες ίνες.

 

 

Προηγουμένως τα έντομα εισήχθησαν και καλλιεργήθηκαν στην Ισπανία, την Ιταλία, τη Βόρεια Αφρική και άλλες χώρες όπου μπορούν να ευδοκιμούν οι κάκτοι της φραγκοσυκιάς, αλλά ακόμα και τώρα εξακολουθούν να καλλιεργούνται στο Μεξικό και την Ινδία για να παράγουν το σταθερό λαμπρό καρμίνιο χρώμα που χρωματίζει τρόφιμα, ποτά, καλλυντικά και χρώματα καλλιτεχνών.

 

 

 

Κερμεζικός πολτός:

 

Στην Ασία και την Ευρώπη, οι αρχαίοι τεχνίτες κατέκτησαν τα μυστικά της δημιουργίας αρκετών αποχρώσεων κόκκινου χρώματος. Ένα από τα ωραιότερα και πιο αρχαία ήταν το "kermes" (κερμεζί) που είναι η ρίζα της λέξης "crimson" από την αραβική ονομασία ενός άπτερου εντόμου που ζούσε σε ορισμένα είδη ευρωπαϊκών βελανιδιών. Τα έντομα αυτά τραβηγμένα από τα κλαδιά με τα νύχια παράγουν μια ισχυρή σταθερή χρωστική ουσία την κερμίνη ή καρμίνη που χρησιμοποιήθηκε ως χρωστική ουσία και βαφή στην αρχαία Αίγυπτο, την Ελλάδα και την Ανατολή και είναι από τις παλαιότερες οργανικές χρωστικές ουσίες η οποία συνεχίζει να χρησιμοποιείται και σήμερα.

 

 

Ο χημικός τύπος του

Καρμινικού οξέος είναι  C22H20O13

Και του κερμεζικού οξέος C16H10O8

Δεν είναι τοξικές ουσίες γι’ αυτό και χρησιμοποιούνται σαν χρωστικές τροφίμων και καλλυντικών.

 

 

Τα φυσικά καρμίνια δεν είναι σταθερά και αμαυρώνονται (καφετίζουν) από το φως του ήλιου. Ξεβάφουν γρήγορα όταν εκτίθενται σε έντονο ηλιακό φως, ιδιαίτερα αν χρησιμοποιούνται σαν νεροχρώματα. Σαν λάδια (ελαιοχρώματα) εν τούτοις είναι αρκετά σταθερά χρώματα.

 


Topic: βαφές, Διατροφή και χρώμα, ιστορία και χρώματα, κόκκινο, χρωστικές | Tags: None

Συνεντευξη με τα χρωματα [λδ’]: ραβδιων, κωνιων συνεχεια

⊆ May 30th by | ˜ No Comments »

 

Η «Συνέντευξη με τα χρώματα» είναι μια προσπάθεια τακτοποίησης των όσων έχουν ειπωθεί (και θα ειπωθούν) για τα χρώματα, σε μια σειρά, ας πούμε, εύπεπτης διδακτικής ύλης, για όλους όσοι θέλετε να «μάθετε» τα χρώματα  και τον κόσμο τους.

Η σειρά έχει την μορφή μιας υποτιθέμενης, διδακτικής, συνέντευξης των χρωμάτων προς τον άνθρωπο.

 

 

 

Συνέντευξη με τα χρώματα

[λδʹ]

 

Ραβδίων και κωνίων συνέχεια

 

 

-Επανήλθα, ο Οφθαλμός, πιο συγκεκριμένα ο ανθρώπινος οφθαλμός, στην «Συνέντευξη των Χρωμάτων» για να σου συμπληρώσω Άνθρωπε, αυτά που πρέπει να ξέρεις για τα ραβδία μου και τα κωνία μου, δηλαδή τους φωτοσυλλέκτες μου, με τους οποίους αντιλαμβάνεσαι και βλέπεις το φως και τα χρώματα.

Επιχειρώντας μια υπενθύμιση των όσων σου είπα προηγουμένως, σου λέω πως για την ορθή λειτουργία μου, ως προς την όραση και αντίληψη φωτός και χρωμάτων, δομικά χωρίζομαι σε τέσσερα λειτουργικά τμήματα:

Στην οπτική του οφθαλμού.

Στον αμφιβληστροειδή χιτώνα.

Στα φωτοσυλλεκτικά κύτταρα, δηλαδή τα ραβδία και τα κωνία.

Στα μόρια των φωτοχρωστικών ουσιών, δηλαδή των οψινών, ήτοι της ροδοψίνης που εμπεριέχεται στα ραβδία και της ιωδοψίνης που εμπεριέχεται στα κωνία.

Τα φωτοσυλλεκτικά κύτταρα που σου ανέφερα, ονομάστηκαν ραβδία και κωνία, rodes και cones αντίστοιχα στην αγγλική, επειδή στις αρχικές ανατομικές μελέτες του ματιού διαπιστώθηκε πως τα κύτταρα αυτά έτειναν να έχουν κυλινδρικά ή κωνικά σχήματα. Το σχήμα τους όμως στην πραγματικότητα, όπως αποδείχθηκε δεν είναι σταθερό αλλά αλλάζει ανάλογα με την διάταξή τους στον αμφιβληστροειδή, οπότε οι περισσότεροι αυτοί φωτοϋποδοχείς είναι δύσκολο να ταξινομηθούν βάση της σχηματικής τους μορφής.

Αυτά βέβαια είναι λεπτομέρειες, που δεν γνωρίζω κατά πόσον σε ενδιαφέρουν Άνθρωπε, εκτός και αν θέλεις να με μελετήσεις….

Πάντως θα θυμάσαι γενικότερα ότι στο μάτι σου διαθέτεις δυο ειδών φωτοϋποδοχείς, δυο τύπους κυττάρων προορισμένων να αντιλαμβάνονται το φως και τα χρώματα και να μεταβιβάζουν τα ανάλογα «σήματα» στον εγκέφαλό σου ώστε αυτός να σχηματίζει τις υπέροχες πολύχρωμες εικόνες που βλέπεις.

Ο ένας τύπος κυττάρων έχει περίπου μακρόστενο κυλινδρικό σχήμα, κάτι σαν ραβδάκια, γι’ αυτό αποκαλούνται «ραβδία», περιέχουν την φωτοχρωστική ροδοψίνη και ευθύνονται για την αντίληψη του αμυδρού φωτός.

Τα κύτταρα του άλλου τύπου έχουν περίπου κωνοειδές σχήμα, και ονομάζονται «κωνία», ταξινομούνται σε τρεις κατηγορίες όπου κάθε μια επηρεάζεται από την αντίστοιχη βασική χρωματική ακτινοβολία του ορατού φάσματος, ήτοι την κόκκινη, την πράσινη ή την μπλε και ευθύνονται για την χρωματική αντίληψη του κόσμου που σε περιβάλλει.

Οι δυο αυτοί τύποι των φωτοσυλλεκτικών κυττάρων έχουν ουσιαστικά την ίδια δομή.

Ναι, ναι, ξέρω… δεν σ’ ενδιαφέρουν και τόσο οι λεπτομέρειες, όμως πιστεύω πως πρέπει να ξέρεις με λίγα λόγια το πώς λειτουργούν αυτά τα κύτταρα στα οποία οφείλεται η όρασή σου.

Κάθε ένα από αυτά τα κυτταρικά σώματα έχει τον πυρήνα του πάνω στον οποίο στηρίζεται το εξωτερικό του τμήμα που περιέχει περίπου 1 000 στρώματα μορίων λίπους. Σε κάθε σώμα είναι ενσωματωμένα έως περίπου 10 000 μόρια οψίνης, μιας φωτοχρωστικής ουσίας που, όπως είπαμε προηγουμένως, αυτή που εμπεριέχεται στα ραβδία ονομάζεται ροδοψίνη, ενώ η παραλλαγή της που εμπεριέχεται στα κωνία ονομάζεται ιωδοψίνη.

Όταν αυτές οι φωτοχρωστικές ουσίες ερεθίζονται από το φως, διακόπτεται η συνοχή τους και τότε δημιουργούν ηλεκτρικές ωθήσεις που αποστέλλονται στο συναπτικό νευρωνικό δίκτυο του αμφιβληστροειδούς χιτώνα.

Όπως καταλαβαίνεις Άνθρωπε το μάτι σου, εγώ δηλαδή, στην πραγματικότητα ατενίζει το σκοτάδι. Κάθε διακοπή του σκοταδιού προκαλεί διάσπαση των φωτοχρωστικών οψινών και λόγω αυτής της διάσπασης «βλέπεις».

Χα! Η Αλίκη πίσω από τον καθρέφτη. Το ξαναείπαμε και προηγουμένως. Αλλιώς θεωρείς τα πράγματα, όμως η πραγματικότητά τους είναι συνήθως το αντίθετο αυτού που νομίζεις. Στην περίπτωσή μου δηλαδή, νομίζεις πως βλέπεις το φως, ενώ στην πραγματικότητα βλέπεις τις διακοπές του σκοταδιού που προκαλούνται από το φως.

Τρανταχτό παράδειγμα, το διάβασμα. Διαβάζεις ευκολότερα και ταχύτερα τα μαύρα (σκοτεινά) τυπογραφικά στοιχεία πάνω στο λευκό (φωτεινό) χαρτί, ενώ δυσκολεύεσαι όταν κάνεις το αντίθετο, δηλαδή να διαβάζεις ανοιχτόχρωμα γράμματα πάνω σε σκούρες επιφάνειες….

Τί είπες; Να σταματήσω για να σκεφτείς και να καταλάβεις αυτά που σου λέω; Έλα! Δεν είναι δα και τόσο δύσκολα…

Πολύ καλά! Θα συνεχίσω σε λίγο.

 


Topic: λειτουργίες όρασης χρωμάτων, Συνέντευξη με τα χρώματα, τριαδικότητες, φως | Tags: None

Οι 7 αντιθεσεις του Ιττεν [4η]: αντίθεση των συμπληρωματικων

⊆ May 25th by | ˜ No Comments »

 

Οι 7 χρωματικές αντιθέσεις του Ίττεν αναλυτικότερα

Η αντίθεση των συμπληρωματικών (4)

 

Σε προηγούμενο άρθρο αναφερθήκαμε συνοπτικά στις 7 χρωματικές αντιθέσεις του Ίττεν.

http://xromata.com/?p=9616

 

 

Σε μια σειρά 7 άρθρων θα δούμε αναλυτικότερα κάθε μια από αυτές τις αντιθέσεις, όπως τις περιγράφει ο ίδιος ο Ίττεν, στο βιβλίο του «Η τέχνη του χρώματος».

 

 

Η αντίθεση των συμπληρωματικών

 

 

Δυο χρώματα που με την μείξη τους δίνουν καφετί ή γκρι – μαύρο τα περιγράφουμε με το όνομα των συμπληρωματικών χρωμάτων. Δυο χρωματιστά φώτα που αναμεμειγμένα δίνουν λευκό φως, είναι επίσης συμπληρωματικά.

Δυο συμπληρωματικά χρώματα είναι ένα παράξενο χρωματικό ζευγάρι. Είναι αντίθετα. Το ένα απαιτεί το άλλο αμοιβαία. Το ένα δίπλα στο άλλο ενδυναμώνονται με την μεγαλύτερη φωτεινότητα, ενώ καταστρέφονται με την ανάμειξή τους γινόμενα γκρίζα.

Υπάρχει μόνο ένα χρώμα συμπληρωματικό ενός άλλου. Στον χρωματικό κύκλο τα συμπληρωματικά χρώματα είναι διαμετρικά αντίθετα.

 

 

Τα συμπληρωματικά ζεύγη είναι:

Κίτρινο – βιολετί

Μπλε – πορτοκαλί

Κόκκινο – πράσινο

 

Αν αποσυνθέσουμε αυτά τα ζεύγη συμπληρωματικών χρωμάτων, διαπιστώνουμε ότι περιέχουν και τα τρία βασικά χρώματα, κίτρινο, κόκκινο, μπλε, δηλαδή:

Κίτρινο – βιολετί (βιολετί = μπλε + κόκκινο)

Μπλε – πορτοκαλί (πορτοκαλί = κόκκινο + κίτρινο)

Κόκκινο – πράσινο (πράσινο = μπλε + κίτρινο)

Όπως λοιπόν η μείξη των τριών βασικών χρωμάτων δίνει γκρίζο, το ίδιο και η μείξη δυο συμπληρωματικών δίνει γκρι χρώμα.

Φυσιολογικά έχει αποδειχθεί ότι τόσο το μετείκασμα, όσο και το ταυτόχρονο αποτέλεσμα δείχνουν το αξιοσημείωτο και μέχρι σήμερα ανεξήγητο γεγονός ότι το μάτι μας προσηλωμένο σε ένα χρώμα απαιτεί την ολοκλήρωσή του με το συμπληρωματικό του και ότι το προκαλεί μόνο του αν δεν είναι δοσμένο.

 

 

Ως προς την χρωματική αρμονία, ο νόμος των συμπληρωματικών είναι θεμελιώδης για μια αρμονική δημιουργία, γιατί με αυτόν πραγματοποιούμε μια πλήρη ισορροπία του ματιού.

Τα συμπληρωματικά χρώματα χρησιμοποιούμενα σε σωστές ποσοτικές αναλογίες γεννούν μια εικόνα στατικά στέρεη.

 

 

Σε κάθε χρώμα παραμένει ολόκληρη η ακτινοβόλα δύναμή του χωρίς αλλαγή. Τα συμπληρωματικά χρώματα είναι στο αποτέλεσμά τους ταυτόσημα με την πραγματικότητα.

Κάθε ζεύγος συμπληρωματικών χρωμάτων έχει επιπλέον τις δικές του ιδιαιτερότητες. Έτσι, η χρωματική ομάδα κίτρινο – βιολετί δεν περιέχει μόνο την αντίθεση των συμπληρωματικών, αλλά επίσης μια έντονη αντίθεση ανοιχτού – σκούρου.

http://xromata.com/?p=9737

 

 

Τα ζεύγη των συμπληρωματικών χρωμάτων κόκκινο – πράσινο, μπλε – πορτοκαλί, δείχνουν στην μεγαλύτερη δύναμή της την αντίθεση ψυχρό – θερμό.

http://xromata.com/?p=9891

Τα χρώματα κόκκινο – πράσινο  είναι συμπληρωματικά, είναι επίσης ίσης φωτεινότητας και οι ακτινοβόλες αξίες τους είναι ίσες.

 


Topic: Κίτρινο, κόκκινο, μπλε, μωβ, Πορτοκαλί, Πράσινο, συμπληρωματικά χρώματα, Τέχνες και χρώματα, χρήση χρωμάτων | Tags: None

Μουσες και χρωματα [Α]

⊆ May 20th by | ˜ No Comments »

 

Μούσες και χρώματα

[Α]

 

 

Με κίνητρο την ενασχόληση με τα «μαγικά τετράγωνα» και την ονοματοθεσία τους, καταλήξαμε στην αντιστοίχηση των 9 Μουσών με τα 9 τετράγωνα του πρωταρχικού εννεαδικού πίνακα, ο οποίος θεωρείται η βάση της ανάπτυξης των «μαγικών τετραγώνων».

http://xromata.com/?p=9247

Έτσι, κάθε Μούσα «κατοικεί» (αντιστοιχεί) σε ένα από τα 9 τετράγωνα του πίνακα και στο χρώμα που αυτό έχει.

Είπαμε λοιπόν πως κάθε μια τους φορά, είναι ντυμένη, με το χρώμα του αντίστοιχού της τετραγώνου και ότι το χρώμα του φορέματός της είναι ανάλογο με τις ιδιότητές της.

 

 

Προέκυψε δε, η εξής αντιστοιχία:

1 Κλειώ, μούσα της επικής ποίησης και ιστορίας, με μπλε φόρεμα

2 Ευτέρπη, μούσα της αύλησης με πράσινο φόρεμα

3 Θάλεια, η μούσα βουκολικής ποίησης και κωμωδίας, με μωβ φόρεμα

4 Μελπομένη, μούσα της μουσικής και τραγωδίας με πράσινο φόρεμα

5 Τερψιχόρη, μούσα της όρχησης και λυρικής ποίησης με κίτρινο φόρεμα

6 Ερατώ, μούσα ερωτικής ποίησης και υμεναίου, με πορτοκαλί φόρεμα

7 Πολύμνια, η μούσα των προς θεούς ύμνους, με μωβ φόρεμα

8 Ουρανία, η μούσα της αστρονομίας με πορτοκαλί φόρεμα

9 Καλλιόπη, μούσα ηρωικού έπους και ρητορικής με κόκκινο φόρεμα

 

Υποσχεθήκαμε, να εξετάσουμε κάθε μία από τις Μούσες χωριστά, αλλά πριν προχωρήσουμε στην παρατήρηση και εξέταση κάθε μιας των μουσών, καλό θα είναι να εξετάσουμε μια γενικότερη σχέση των μουσών με τα χρώματα, εφόσον συσχετίσουμε τα δυο αυτά φαινομενικά άσχετα μεταξύ τους θέματα.

Προηγουμένως όμως ας τακτοποιήσουμε ένα θέμα που προκύπτει σχετικά με τα χρώματα που δώσαμε στα φορέματά τους, βάση του εννεαδικού πίνακα, όπου δυο από αυτές φορούν πράσινα, δύο πορτοκαλί και δυο μωβ.

Σε προηγούμενο σχετικό άρθρο αναγράφεται το εξής:

Βάση του στερεομετρικού εννεαδικού πίνακα, όπου τα παράγωγα (πράσινο, μωβ, πορτοκαλί) χρώματα εμφανίζονται σε δυο αποχρώσεις το καθένα, μπορούμε να ντύσουμε αντίστοιχα τις Μούσες.

 

 

Έτσι, η Ευτέρπη, πλησιέστερη στο 1 (μπλε) φορά το πράσινο φουστάνι, ενώ η Μελπομένη, πιο κοντά στο 5 (κίτρινο), φορά το ανοιχτότερο πράσινο.

 

 

Παρομοίως και η Ερατώ, πολύ κοντά στο 5, ντύνεται με το ανοιχτόχρωμο πορτοκαλί, ενώ το καθαυτό πορτοκαλί φορά η Ουρανία.

 

 

Κάτι ανάλογο συμβαίνει και με αυτές που φορούν μωβ χρώμα. Η Θάλεια, πλησιέστερη προς το μπλε φοράει το βιολετί μωβ χρώμα, ενώ η Πολύμνια, πιο κοντά στο κόκκινο φοράει πορφυρό μωβ χρώμα.

 

 

Μπορούμε να διευκρινίσουμε και διαχωρίσουμε καλύτερα τα διπλά αυτά χρώματα εάν επικεντρωθούμε επάνω στον χρωματικό κύκλο του Ίττεν ο οποίος σχηματίζεται από τα 3 πρωτογενή, τα 3 δευτερογενή και τα 6 τριτογενή χρώματα. Όταν αναγκαζόμαστε, να χρησιμοποιήσουμε 9 από τα 12 αυτά χρώματα, δεν έχουμε παρά να αφαιρέσουμε 3 από τα 12 χρώματα του κύκλου.

http://xromata.com/?p=8560

 

 

 

Στην περίπτωση αυτή, των Μουσών, αφαιρούμε από την δωδεκάδα τα 3 δευτερογενή χρώματα. Μας απομένουν τα 3 πρωτογενή και (+) τα 6 τριτογενή (=) ίσον 9, έτσι ξεκαθαρίζονται οι δυο αποχρώσεις κάθε δευτερογενούς χρώματος, ήτοι έχουμε ευκρινέστερα την αντιστοιχία:

 

1 Κλειώ, μπλε

 

 

2 Ευτέρπη, πρασινο -μπλε

 

 

3 Θάλεια, μωβ – μπλε

 

 

4 Μελπομένη, πρσινοκίτρινο

 

 

5 Τερψιχόρη, κίτρινο  

 

 

6 Ερατώ, πορτοκαλοκίτρινο

 

 

7 Πολύμνια, μωβ- κόκκινο

 

 

8 Ουρανία, πορτοκαλοκόκκινο

 

 

9 Καλλιόπη, κόκκινο

 

 

Αφού ξεκαθαρίσαμε την κάποια διαφορετικότητα, δηλαδή την χροιά, των χρωμάτων των φορεμάτων των ζευγών των Μουσών που «φορούν» το ίδιο χρώμα, μπορούμε να συνεχίσουμε με την παρουσίαση κάθε μιας από αυτές και τον συσχετισμό της με το χρώμα της.

Όμως όπως είπαμε πιο πάνω, πρέπει πρώτα να συσχετίσουμε γενικότερα το σύνολο των Μουσών με το φως και το χρώμα.

 

(συνεχίζεται)


Topic: Εξωλογισμοί, μαγικά τετράγωνα, Μύθοι και χρώματα, Χρωματικός κύκλος | Tags: None

Συνοπτικα περι φωτος και χρωματων [Β]

⊆ May 15th by | ˜ No Comments »

 

Συνοπτικά περί Φωτός και Χρωμάτων


[Από τον ιστότοπο “The Physics Hypertextbook”]

[B]

 

Υπάρχουν έξι ονομαζόμενα χρώματα, τα οποία σχετίζονται, καθένα, με μία ζώνη (κύμα) μονοχρωματικού φωτός. Κατά αύξουσα σειρά συχνότητας είναι τα: κόκκινο, πορτοκαλί, κίτρινο, πράσινο, μπλε και ιώδες.

 

 

Το εύρος των συχνοτήτων που αντιστοιχεί σε κάθε μια χρωματική ζώνη υπόκειται σε ατομικούς, πολιτιστικούς και ιστορικούς παράγοντες.

Το ίντιγκο δεν συμπεριλαμβάνεται στην σειρά αυτήν των χρωμάτων, καθώς πρόκειται για ένα καθαρά ιστορικό τεχνούργημα.

 

 

Το πορφυρό χρώμα δεν παράγεται από μια μόνη χρωματική συχνότητα αλλά από συνδυασμό δυο συχνοτήτων, μία πλάι στις κόκκινες ακτινοβολίες του φάσματος, που έχουν την χαμηλότερη συχνότητα και μια πλάι στο ιώδες (βιολέ) άκρο του φάσματος, όπου και οι υψηλότερες συχνότητες.

 

 

Κάτω από φωτισμό χαμηλής έντασης τα κόκκινα, πορτοκαλιά και κίτρινα χρώματα φαίνονται καφετιά (αμαυρωμένα), ενώ τα μπλε δύσκολα ξεχωρίζουν από τα βιολετιά.

 

 

Οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται πολυχρωματικά μείγματα φωτός σαν ένα μοναδικό χρώμα.

 

 

 

Το πολυχρωματικό φως χαρακτηρίζεται και περιγράφεται σαν μια φυσική φασματική κατανομή ισχύος (συχνά αποκαλούμενη μόνο σαν ‘φάσμα’), η οποία είναι μια γραφική παράσταση της ισχύος έναντι του μήκους κύματος (ή συχνότητας).

Περιοχές διαφορετικών φασμάτων που εμφανίζουν το ίδιο χρώμα ονομάζονται μεταμέρειες και το φαινόμενο αυτό ονομάζεται μεταμερισμός.

 

 

Οι μεταμερικές περιοχές που φωτίζονται από μια πηγή φωτός ενδέχεται να μην εμφανίζουν το ίδιο χρώμα όταν φωτίζονται από μια άλλη πηγή φωτός.

Η μεγάλη ποικιλία χρωμάτων που είναι ορατά στον άνθρωπο μπορεί να προσεγγιστεί με την ανάμιξη μόνο ενός μικρού υποσυνόλου χρωματισμένων πηγών φωτός ή χρωστικών ουσιών.
Η ανάμειξη χρωμάτων μπορεί να επιτευχθεί με:

υπέρθεση (π.χ. επικάλυψη με φως λαμπτήρων, επικάλυψη με φίλτρα)

 

 

γρήγορη εναλλαγή, ταχύτερη από τον φυσιολογικό χρόνο που απαιτείται από τον οφθαλμό για να συντελεστεί η όραση (π.χ. περιστρεφόμενος τροχός χρωμάτων)

 

 

μικρά κοντινά στοιχεία (π.χ. εικονοστοιχεία (pixels), κουκίδες χρώματος, κόκκοι φωτογραφιών, ανάμιξη χρωστικών ουσιών)

 

 


Topic: λειτουργίες όρασης χρωμάτων, φως | Tags: None

Συνεντευξη με τα χρωματα [λγ’]: Ραβδία και κωνία

⊆ May 10th by | ˜ No Comments »

 

Η «Συνέντευξη με τα χρώματα» είναι μια προσπάθεια τακτοποίησης των όσων έχουν ειπωθεί (και θα ειπωθούν) για τα χρώματα, σε μια σειρά, ας πούμε, εύπεπτης διδακτικής ύλης, για όλους όσοι θέλετε να «μάθετε» τα χρώματα  και τον κόσμο τους.

Η σειρά έχει την μορφή μιας υποτιθέμενης, διδακτικής, συνέντευξης των χρωμάτων προς τον άνθρωπο.

 

 

 

Συνέντευξη με τα χρώματα

[λγʹ]


Η αυτού εξοχότης ο Οφθαλμός

Ραβδία και κωνία

 

-Να ’μαι πάλι, ο Οφθαλμός! Έμεινα στα ραβδία και στα κωνία.

Σας έλεγα όμως προηγουμένως, πως για να εκτελέσω την λειτουργία της όρασης χρειάζομαι ένα ορισμένο ποσό φωτεινών ακτινοβολιών για την διέγερση των φωτοϋποδεκτών ή φωτοσυλλεκτών μου, όπως ονομάζονται αλλιώς, που δεν είναι άλλοι από τα προαναφερόμενα ραβδία και κωνία.

Τα φωτοσυλλεκτικά αυτά κύτταρα, δηλαδή τα ραβδία και τα κωνία, με τα μόρια των φωτοχρωστικών ουσιών που περιέχουν, τις οψίνες, είναι τα κύρια στοιχεία για να αντιλαμβάνεσαι Άνθρωπε, τόσο εσύ όσο και τα άλλα ζώα, χρωματισμένο τον κόσμο που σε περιβάλλει, μέσα στον οποίον ζεις.

Για να καταλάβεις καλύτερα τις λειτουργίες μου και των ρόλο αυτών των φωτοσυλλεκτών μου, θα παρομοιάσω τον εαυτό μου με ένα εφεύρημά σου, την φωτογραφική μηχανή, μάλιστα αυτήν του παλαιότερου τύπου που η λειτουργία της σου είναι κατανοητή ευκολότερα. Ναι, αυτήν στην οποία προσθέτεις φιλμ για να ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Όπως το μηχάνημα που εφεύρες για να αποτυπώνεις (γράφεις) εικόνες (του φωτός), να φωτογραφείς δηλαδή, διαθέτω διάφραγμα, την ίριδα, που ανοιγοκλείνει ελέγχοντας την είσοδο του φωτός στην οπή της ‘κάμερας’ (όπως έχεις μετονομάσει ξενικά τους φωτογραφικούς μηχανισμούς), η οποία οπή, αντιστοιχεί στην δική μου κόρη.

Διαθέτω κι εγώ φακό, όπως η φωτογραφική μηχανή, για την εστίαση της εικόνας πάνω σε μια φωτοευαίσθητη επιφάνεια στο σκοτεινό εσωτερικό μου. Μόνο που σ’ εμένα δεν χρειάζεται να προσθέσεις φωτογραφικό φιλμ για να αποτυπωθεί η εικόνα, γιατί διαθέτω από κατασκευής μου το δικό μου φυσικό φιλμ, τον αμφιβληστροειδή χιτώνα.

http://xromata.com/?p=1336

Θα μπορούσαμε να παρομοιάσουμε τον αμφιβληστροειδή χιτώνα με ένα απίστευτα συμπαγή και ισχυρό υπολογιστή, αποτελούμενο από ένα δίκτυο 200 περίπου εκατομμυρίων εξειδικευμένων νευρικών κυττάρων, όπου τα μισά, έως το 3/4 από αυτά, είναι φωτοσυλλέκτες. Ραβδία και κωνία.

Μέσα στα νευρικά αυτά κύτταρα, τους φωτοσυλλέκτες, υπάρχουν φωτοχρωστικές ουσίες, οι οψίνες, συγκεκριμένα ροδοψίνη στα ραβδία και ιωδοψίνη στα κωνία, που με την χημική τους διάσπαση η οποία γίνεται από το φως, επιτυγχάνεται η αντίληψη του φωτός και των χρωμάτων.

Τα ραβδία μου, περίπου 120 – 140 εκατομμύρια, είναι φωτοσυλλέκτες σε σχήμα ράβδου, εξ ου και η ονομασία τους, προσαρμοσμένοι στην αντίληψη του αμυδρού φωτός και της νυχτερινής όρασης.

Τα κωνία μου είναι 6 – 7 εκατομμύρια κωνωειδείς ράβδοι, προσαρμοσμένα στην αντίληψη του εντονότερου φωτός, δηλαδή του ημερήσιου φωτός που κατακλύζει τον κόσμο σου Άνθρωπε κατά την διάρκεια της ημέρας, αλλά και κάθε έντονης φωτεινής πηγής.

Αυτό το εντονότερο από το αμυδρό φως, τα κωνία έχουν την δυνατότητα να το αναλύουν σε χρώματα. Επειδή δε εσύ Άνθρωπε είσαι στην φυσιολογική σου κατάσταση ον τριχρωματικό, έτσι κι’ εγώ, σαν ένας φυσιολογικός ανθρώπινος οφθαλμός, διαθέτω τριών ειδών κωνία.

Αυτά που είναι προσαρμοσμένα να αντιλαμβάνονται και αντιδρούν στην κόκκινη ακτινοβολία, αυτά που ερεθίζονται από την πράσινη και τέλος αυτά που είναι προσαρμοσμένα στην σύλληψη και αντίληψη της μπλε ακτινοβολίας του φάσματος.

Ούφ! Σου τα είπα, αλλά όμως δεν τελείωσα με τα ραβδία μου και τα κωνία μου. Κι επειδή μάλλον δύσκολα θα μπορέσει αυτή η «Συνέντευξη των Χρωμάτων» να επανέλθει στο θέμα αυτό, δηλαδή στα ραβδία και τα κωνία, οφείλω να συμπληρώσω την παρουσίασή τους τώρα… σε λίγο όμως, να πάρω μια ανάσα εγώ, να μπορέσεις να εμπεδώσεις κι’ εσύ όσα σου είπα μέχρι τώρα.

 

 


Topic: δυαδικότητες, λειτουργίες όρασης χρωμάτων, Συνέντευξη με τα χρώματα, τριαδικότητες, φως | Tags: None

Εστια – Αδης

⊆ May 5th by | ˜ No Comments »

 

Εστία – Άδης

Εδώ κάτι, χρωματικά διαφορετικό, συμβαίνει

 

 

 

 

 

Σε προηγούμενο άρθρο, σε μια προσπάθεια απόδοσης χρωμάτων στους έξι αρχικούς Ολυμπίους θεούς, καταλήξαμε στην εξής αντιστοιχία:

Δίας = μπλε

Ήρα = πράσινο

Ποσειδών = κίτρινο

Δήμητρα = πορτοκαλί

Εστία = κόκκινο

Άδης = μωβ

http://xromata.com/?p=9463

http://xromata.com/?p=9558

 

Στην αντιστοίχηση αυτήν, παρατηρούμε ότι ενώ τα βασικά χρώματα αποδίδονται στις αρσενικές θεότητες και τα παράγωγα στις θηλυκές, υπάρχει μια διαφοροποίηση στο ζεύγος των πρωτότοκων αδελφών, δηλαδή στην Εστία (πρωτότοκο θήλυ και πρωτότοκη όλων) και στον Άδη (πρωτότοκο άρρεν).

 

 

              

 

Ο Άδης προσλαμβάνει παράγωγο χρώμα, ενώ η Εστία αντιστοιχεί σε βασικό χρώμα. Ο Άδης δηλαδή είναι μωβ, ενώ η Εστία κόκκινη, κι’ αυτό γιατί οι ιδιότητες των συγκεκριμένων χρωμάτων ταιριάζουν με τις ιδιότητες των αντίστοιχων θεών.

Δεν ήταν δυνατόν, επ’ ουδενί λόγο, να αποδώσουμε μωβ χρώμα στην Εστία και κόκκινο στον Άδη, διότι το μυστηριώδες μωβ χρώμα, που βρίσκεται στην άκρη των χρωμάτων του φάσματος και η συνέχειά του, η υπεριώδης ακτινοβολία που χάνεται από τα μάτια μας γιατί το οπτικό μας όργανο δεν διαθέτει τα εφόδια να την «δει», ταιριάζει πολύ με το επέκεινα, το βασίλειο του Άδη – Πλούτωνα, που είναι το άλλο όνομα του θεού αυτού. Το μωβ χρώμα επιπλέον συμβολίζει την πολυτέλεια και τον πλούτο (το άλλο όνομα του θεού), στις σκουρότερες δε χροιές του πλησιάζει το μαύρο, το οποίο αντικαθιστά και σαν χρώμα πένθους.

 

 

 

 

Από την άλλη, επ’ ουδενί δεν γίνεται να αποδώσουμε στην Εστία το μωβ χρώμα, αφού η πρωτότοκος των θεών ταυτίζεται με το κύριο χαρακτηριστικό της, την φωτιά, στην οποία αποδίδουμε κόκκινο χρώμα.

Η κόκκινη φωτιά, η Εστία, είναι το κέντρο γύρω από το οποίο συγκεντρώνεται για να ζεσταθεί, προφυλαχτεί, ψήσει, συλλογιστεί… η φυλή, η ομάδα, η οικογένεια. Είναι το κέντρο του οίκου, του σπιτιού*, όχι απλά με την έννοια του οικήματος, αλλά της συγγένειας.

 

 

 

 

*[Η λέξη σπίτι είναι αντιδάνειο από το λατινικό ‘hospidium’ το οποίο προέκυψε από το ελληνικό ‘καύσις πεδίον’, δηλαδή το πεδίον γύρω από την καύση (φωτιά, εστία), όπου το ‘κ’ αντικαταστάθηκε από το ‘h’]

 

Έτσι λοιπόν είναι τα ίδια τα χρώματα που μας καθοδηγούν σε αυτήν την ανατροπή της χρωματικής απόδοσης των θεών όπου τα πρωτότοκα παιδιά του Κρόνου και της Ρέας παρουσιάζουν αυτήν την ιδιομορφία σε σχέση με τα υπόλοιπα αδέρφια τους.

Γιατί άραγε;

Δεν υπάρχει έτοιμη απάντηση, προς το παρόν. Μπορούμε όμως, ίσως να την πλησιάσουμε αν κοιτάξουμε στο «βιβλίο της Φύσης» που είναι ο καλύτερος διδάσκαλος του ανθρώπου.

Μια ματιά στο μικροσκόπιο μας αποκαλύπτει ότι οι δυο βραχίονες των χρωμοσωμάτων ενώνονται χιαστί, όχι ακριβώς στο κέντρο, αλλά σε μια απόσταση περίπου του 1/3 του μήκους τους. Το κεντρομερίδιό τους δηλαδή βρίσκεται σε ένα σημείο ανάλογο περίπου με 1 προς 2.

 

 

Μια άλλη ανάλογη αποκάλυψη από το βιβλίο της φύσης είναι το ότι κάθε λοβός του εγκεφάλου επενεργεί χιαστί στο υπόλοιπο σώμα μας, δηλαδή οι ιδιότητες του αριστερού λοβού επενεργούν στην δεξιά πλευρά του σώματός μας και αντιστρόφως αυτές του δεξιού στην αριστερή πλευρά.

 

 

Επομένως δεν είναι τόσο αξιοπερίεργη αυτή η χρωματική αντίφαση των 6 πρωταρχικών Ολυμπίων θεοτήτων, όπου η πρωτότοκη κόρη αντιστοιχεί σε πρωτογενές χρώμα, σε αντίθεση με τις αδελφές της που αντιστοιχούν σε δευτερογενή, και ο πρωτότοκος γιός αντιστοιχεί σε δευτερογενές χρώμα, σε αντίθεση με τους, αντιστοιχούντες σε πρωτογενή, αδελφούς του.

 

 

     

 

 

Πριν κλείσει το άρθρο αυτό ας σημειώσουμε και κάτι άλλο, σχετικό με τους δυο παλαιότερους (λόγω πρωτοτοκίων) αυτούς θεούς του Ολύμπου. Και οι δυο κάποια στιγμή εκτοπίζονται από το Ολύμπιο Πάνθεον και αντικαθίστανται από δυο νεότερους θεούς, σφετεριστές της θέσης τους και των χρωμάτων τους. Τον μωβ Ερμή που παίρνει την θέση του Άδη και τον κόκκινο Διόνυσο που παραγκωνεί την Εστία.

 

 


Topic: Uncategorized, κόκκινο, Μύθοι και χρώματα, μωβ | Tags: None