xromata.com


Συνεντευξη με τα χρωματα [λβ΄]: ο οφθαλμος

⊆ April 20th by | ˜ No Comments »

 

Η «Συνέντευξη με τα χρώματα» είναι μια προσπάθεια τακτοποίησης των όσων έχουν ειπωθεί (και θα ειπωθούν) για τα χρώματα, σε μια σειρά, ας πούμε, εύπεπτης διδακτικής ύλης, για όλους όσοι θέλετε να «μάθετε» τα χρώματα  και τον κόσμο τους.

Η σειρά έχει την μορφή μιας υποτιθέμενης, διδακτικής, συνέντευξης των χρωμάτων προς τον άνθρωπο.

 

 

 

Συνέντευξη με τα χρώματα

[λβʹ]


Η αυτού εξοχότης ο Οφθαλμός


-Πρόθυμος ήλθα αμέσως στο κάλεσμά σας, αγαπητά μου χρώματα, για να εξηγήσω στον Άνθρωπο πώς σας βλέπει και σας αντιλαμβάνεται, τόσο αυτός, όσο και κάθε ζώο που διαθέτει μάτια, δηλαδή όργανα ανάλογα με εμένα, τον Οφθαλμό.

Περιμένοντας, άκουγα κάποιους από τους προλαλήσαντες να αναφέρονται στον νόμο της δυάδας και σ’ αυτόν της τριαδικής εκδήλωσης. Ε, και σε μένα ενυπάρχουν ποικιλοτρόπως αυτοί οι δυο από τους βασικότερους συμπαντικούς νόμους, όπως θα δεις Άνθρωπε καθώς θα σου εξηγώ πώς λειτουργώ ώστε να έχεις όραση.

Πρωτίστως όμως, θα σε κάνω να «δεις» τα πράγματα κάπως διαφορετικά απ’ ότι φαίνονται, να «δεις» την ‘πραγματική πραγματικότητα’, που κρύβεται πίσω από την ‘φαινομενική πραγματικότητα’.

Για σένα η πραγματικότητα είναι πως η λειτουργία της όρασης –που την εκτελώ εγώ- λειτουργεί μόνο όταν υπάρχει φως. Λάθος!

Αυτό που πραγματικά «βλέπω» εγώ είναι το σκοτάδι. Ένα αέναο σκότος. Όταν το αέναο αυτό σκότος διακόπτεται –και διακόπτεται από το φως- τότε λειτουργεί η «όραση» όπως την εννοείς εσύ Άνθρωπε.

Η όρασή σου δεν είναι παρά διακοπές του σκότους, όπως συμβαίνει και με την διακοπή ροής του ηλεκτρισμού που φωτίζει τους λαμπτήρες που έχεις εφεύρει.

Η όραση λοιπόν, όπως την εννοείς, για να λειτουργήσει χρειάζεται απαραιτήτως δυο παράγοντες. Το Φως και εμένα τον Οφθαλμό που αντιλαμβάνομαι τις διακοπές που προκαλεί το φως στο σκοτάδι και στις μεταδίδω μετατρέποντάς τες σε οπτικές απεικονίσεις.

Για να τελεστεί αυτή η διεργασία, δηλαδή η μετατροπή των δονήσεων του φωτός σε εικόνα πρέπει να συλλάβω αυτές τις δονήσεις.

Πώς γίνεται αυτό; Διαθέτω μια είσοδο, μια τρύπα, μέσα από την οποία περνούν και αιχμαλωτίζονται μέσα μου οι φωτεινές ακτινοβολίες.

Σημείωσε δε, Άνθρωπε, ότι αυτή η είσοδος είναι το μοναδικό τελείως μαύρο χρώμα που υπάρχει επάνω σου.

Βέβαια, υπάρχει κάποιο μέτρο ως προς το ποσοστό των ακτινοβολιών που χρειάζομαι για να λειτουργήσω. Με μικρότερο του μέτρου ποσό δεν λειτουργώ ώστε να σου παρέχω όραση. Με μεγαλύτερο πάλι, το ίδιο.

Όσον αφορά την μικρότερη ποσότητα, ουδέν πρόβλημα! Απλώς δεν μπορώ να σου προσφέρω όραση. Με μεγαλύτερη ποσότητα από την επιτρεπτή το θέμα διαφέρει. Οπότε για να μην υπάρχουν προβλήματα η είσοδος αυτή προς το εσωτερικό του ματιού διαθέτει θυρόφυλλα. Την ίριδα του ματιού, η οποία μεγαλώνει ή μικραίνει ανάλογα ώστε να επιτρέπει την είσοδο του σωστού ποσοστού ακτινοβολιών στο εσώτερο μέρος μου.

Βλέπεις λοιπόν κι’ εδώ την δυαδική συνεργασία για την εισαγωγή του φωτός με κατεύθυνση προς τον εγκέφαλό σου, όπου εκεί, μόνο εκεί, γίνεται η εικονοποίηση των φωτεινών δονήσεων.

Η σπουδαία ελληνική γλώσσα έχει δώσει στα δυο στελέχη αυτού του ζεύγους, την θύρα και τα θυρόφυλλά της, τα ονόματα δυο μεγάλων παλαιών θεαινών. Στα θυρόφυλλα έχει δώσει το όνομα της θεάς του ουράνιου τόξου και των χρωμάτων, της Ίριδας, ενώ την κύρια είσοδο, την οπή του οφθαλμού, την ονόμασε Κόρη, από το όνομα, της βασίλισσας του Άδη.

Όταν αργότερα η συνέντευξη θα επεκταθεί και στην μυθολογία, θα δεις ότι το άλλο όνομα της Κόρης, το Περσεφόνη, σημαίνει ‘Αυτή που φέρνει το Φως’.

http://xromata.com/?p=6708

Περνάει λοιπόν μέσα μου, μέσω της Κόρης, το απαραίτητο ποσό ακτινοβολιών για την λειτουργία της όρασης, ενώ οι περίσσιες ακτινοβολίες εξοστρακίζονται από τη Ίριδα προσδίδοντάς της το χρώμα της….. Τί; Όχι Ίρις, δεν θα πω εγώ πώς παίρνεις τους διάφορους χρωματισμούς σου. Φυσικά και είναι δικό σου το θέμα να μας το εξηγήσεις όταν θα πάρεις εσύ τον λόγο στην συνέντευξη…

Έλεγα, λοιπόν, ότι από την κόρη του ματιού μπαίνουν μέσα μου οι ακτινοβολίες του φωτός και φθάνουν στο βάθος μου, στον αμφιβληστροειδή όπου…. Όπου περιμένει να τις υποδεχθεί ένα πλήθος από ραβδία και κωνία… Τί είναι αυτά;

Θα επανέλθω οσονούπω!

 

 


Topic: λειτουργίες όρασης χρωμάτων, Συνέντευξη με τα χρώματα, φως | Tags: None

Αμπελάκια Λάρισας και ερυθροδανο

⊆ April 15th by | ˜ No Comments »

 

Αμπελάκια Λάρισας

Ερυθρόδανον το βαφικόν κι ο συνεταιρισμός Αμπελακίων

 

 

Έχουμε αναφέρει στο παρελθόν ότι, σε κάποιες ιστορικές περιόδους της ανθρωπότητας, το χρώμα, κάποια βαφή, σε κάποιες περιοχές της γης, υπήρξε σημαντικός οικονομικός παράγων.

Μία από αυτές της περιοχές ήταν και το χωριό Αμπελάκια της Λάρισας.

 

 

 

Δοθείσης ευκαιρίας, αναφερόμενοι σε κάποιο προηγούμενο άρθρο στο κόκκινο χρώμα του ερυθρόδανου (ριζαριού) ή άλλως το madder lake, σκεφθήκαμε ότι τιμής ένεκεν, οφείλουμε μια μικρή αναφορά στο θεσσαλικό αυτό χωριό που ήκμασε οικονομικά κατά τα τέλη του 18ου αιώνα, εξ αιτίας της παραγωγής βαφής ριζαριού, έγινε πασίγνωστο στην τότε Ευρώπη και θεωρείται πως ο «συνεταιρισμός των Αμπελακίων» υπήρξε ο πρώτος παγκοσμίως ιδρυθείς συνεταιρισμός.

 

 

Τα Αμπελάκια είναι παραδοσιακός οικισμός του νομού Λάρισας, χτισμένα στις βορειοδυτικές πλαγιές του όρους Όσσα στην είσοδο της κοιλάδας των Τεμπών. Το χωριό φημίζεται για τα σπουδαία αρχοντικά του που απέκτησε καθώς γνώρισε πολύ μεγάλη οικονομική ανάπτυξη κατά το παρελθόν, χάρη στην επεξεργασία και την βαφή νημάτων με κόκκινο χρώμα που παρήγαγαν από την επεξεργασία του φυτού ριζάρι (Ρούβια η βαφικήRubia tinctorum).

 

 

Τα Αμπελάκια έγιναν οικισμός με αυτό το όνομα, μεταξύ 1454 και 1455

Όσον αφορά το όνομα του χωριού, κάποιοι ιστορικοί υποστηρίζουν ότι προέρχεται από το όνομα Αμφιλάκκια, δηλ. ανάμεσα σε δυο λάκκους, ενώ πιο πιθανό φαίνεται το χωριό να πήρε το όνομά του από τα πολλά μικρά αμπέλια που καλλιεργούνταν κάποτε εκεί.

Τα Αμπελάκια τον καιρό της Τουρκοκρατίας ήταν από τα τυχερά χωριά που είχαν κάποια προνόμια και επίσης δεν κατοικούνταν από Τούρκους και έτσι οι ‘Ελληνες μπόρεσαν πιο απρόσκοπτα και μόνο για το δικό τους συμφέρον να καλλιεργούν τα χωράφια τους και να ασκούν τις βιοτεχνικές δραστηριότητές τους, όπως την υφαντουργία, τη μεταξουργία, τη νηματοβαφή, την αμπελοκαλλιέργεια, κ.α..

Οι κάτοικοι ήταν υποχρεωμένοι μόνο σε πληρωμή του φόρου υποτέλειας και αφού γινόταν αυτό ήταν παντελώς ελεύθεροι να αυτοδιοικούνται.

 

 

Στα τέλη του 18ου αιώνα οι κάτοικοι των Αμπελακίων που επεξεργάζονταν κόκκινα νήματα τα οποία έβαφαν με βαφή που παρήγαγαν από το φυτό ριζάρι (ερυθρόδανο) αποφάσισαν να συνεταιριστούν για να αντιμετωπίσουν τον εξωτερικό ανταγωνισμό. Αρχικά δημιουργήθηκαν μικροί συνεταιρισμοί αλλά το 1778 ενώθηκαν σε έναν. Πρόεδρος του συνεταιρισμού ήταν ο Αμπελακιώτης Γεώργιος Μαύρος (γνωστός με το όνομα Σβάρτς*, που θα πει ‘μαύρος’ στα γερμανικά).

Ο συνεταιρισμός των Αμπελακίων θεωρείται ο πρώτος παγκοσμίως.

 

 

Στο διάστημα λειτουργίας του συνεταιρισμού τα Αμπελάκια γνώρισαν μεγάλη ακμή και ανάπτυξη. Τα σπίτια των κατοίκων έγιναν πλουσιότερα και κτίστηκαν πολλά αρχοντικά, πολλά από τα οποία έχουν αναπαλαιωθεί σήμερα.

 

 

 

 

 

Ο συνεταιρισμός διατηρήθηκε μέχρι το 1812 οπότε διαλύθηκε.

Οι κυριότεροι λόγοι που οδήγησαν στην διάλυση του συνεταιρισμού ήταν η εφεύρεση της ανιλίνης που παρήγαγε τεχνητή βαφή, ίδια με αυτήν που εξαγόταν από το ριζάρι και ήταν φθηνότερη, οι συγκρούσεις μεταξύ των μελών του συνεταιρισμού και η υψηλή φορολογία που επέβαλε στους κατοίκους ο Αλή Πασάς. Παράλληλα μεγάλο πλήγμα δέχτηκε ο συνεταιρισμός από την πτώση της Ευρωπαϊκής οικονομίας λόγω των Ναπολεόντειων πολέμων. Μετά το τέλος του συνεταιρισμού ο οικισμός των Αμπελακίων άρχισε να παρακμάζει.

 

 

*Ο Γεώργιος Μαύρος Σβαρτς γεννήθηκε στα Αμπελάκια το 1738. Ήταν Αμπελακιώτης έμπορος των φημισμένων κόκκινων βαμβακονημάτων της ομώνυμη περιοχής στα Τέμπη της Θεσσαλίας και πρόεδρος (πρωτοεπιστάτης) της Κοινής Συντροφίας (συνεταιρισμού) των Αμπελακίων για όλο το διάστημα της λειτουργίας τους. Με την ίδρυση του συνεταιρισμού, ανέλαβε πρόεδρός του και παρέμεινε σ’αυτή την θέση μέχρι την διάλυση του το 1812.

 

 

Ο πατέρας ήταν και αυτός βαφέας των κόκκινων αμπελακιώτικων νημάτων και έμπορος αυτών στην Αυστρία και γενικότερα στη κεντρική Ευρώπη. Ο Γεώργιος έμαθε από αυτόν τη δουλειά, εγκαταστάθηκε και εμπορευόταν μόνιμα στη Βιέννη και αργότερα επέστρεψε στα Αμπελάκια για να οργανώσει το συνεταιρισμό.

Πέθανε στη Βιέννη το 1818 σε ηλικία 80 ετών, φυλακισμένος για χρέη εξαιτίας της χρεωκοπίας της Συντροφίας. Το προσωνύμιο Σβαρτς του το απέδωσαν Γερμανοί και Αυστριακοί έμποροι με τους οποίους συνεργαζόταν.

 

 

Είναι γνωστός για το μεγάλο αρχοντικό που έκτισε στα Αμπελάκια και αποτελεί σήμερα ένα από τα εντυπωσιακότερα δείγματα παραδοσιακής αρχιτεκτονικής του 18ου αιώνα.

 

 

 


Topic: Uncategorized, Ιστορήματα με χρώματα, ιστορία και χρώματα, Κοινωνική ζωή και χρώματα, κόκκινο, χρωστικές | Tags: None

Madder lake

⊆ April 10th by | ˜ No Comments »

 

Χρώματα βαφές

Οι βαφές της πρώιμης αρχαϊκής εποχής

 

Βασισμένοι στην σειρά ‘Pigments through the ages’ του ιστότοπου ‘WebExhibits’, σε προηγούμενα άρθρα, αναφερθήκαμε στα χρώματα βαφές που χρησιμοποιούσε ο άνθρωπος κατά την προϊστορική περίοδο, τα οποία είναι εν χρήσει ακόμα και σήμερα.

Αυτά ήταν 6 τα εξής:

Carbon black, (μαύρο του άνθρακα, του κάρβουνου)

Bone black (μαύρο, κατάλοιπο από καμένα κόκκαλα)

Umber (καστανή γη)

Red ochre (κόκκινη ώχρα)

Yellow ochre (κίτρινη ώχρα)

Lime white (λευκός ασβέστης)

Στην συνέχεια, βαίνοντας προς την αρχαϊκή περίοδο, στην αρχαιότητα, πέρα από τα 6 προϊστορικά χρώματα, προστέθηκαν και άλλα χρώματα βαφές στον χρωστήρα του ανθρώπου, συνολικά άλλα 13 χρώματα, εκ των οποίων τα 8 κατά την πρώιμη αρχαϊκή εποχή.

Τα 8 αυτά χρώματα, της πρώιμης αρχαιότητας, κατά την διεθνή αγγλική τους ονομασία, είναι τα εξής:

Madder lake

Carmine lake

Realgar

Malachite

Orpiment

Egyptian blue

Indigo

Azurite

 

Θα αναφερθούμε τώρα στo madder lake:

 

Madder lake (λάκα ρουβίας)

 

 


Σύντομη περιγραφή του ‘madder lake’:

Είναι μια λάκα (από το lake = λίμνη, που εννοείται ως πολτός, παχύρευστη υγρή βαφή) που προέρχεται από το εκχύλισμα της ρίζας του φυτού madder (rubia tintorum = ρουβία η βαφική, ή άλλως ερυθρόδανο, ή ριζάρι)), του οποίο η κύρια χρωστική ουσία είναι η αλιζαρίνη συν πουρπιρίνη η οποία όμως εξασθενίζει.

 

 

Είναι μία από τις πιο σταθερές φυσικές χρωστικές ουσίες. Ήταν σε χρήση από τους αρχαίους Αιγυπτίους για το χρωματισμό κλωστοϋ- φαντουργικών προϊόντων και χρησιμοποιείται συνεχώς μέχρι σήμερα.

 

 

Η ρουβία η βαφική μέχρι τον 13ο αιώνα, καλλιεργείτο σε αρκετά μεγάλη κλίμακα στην Ευρώπη, αλλά δεν υπάρχουν στοιχεία για τη χρήση του χρώματος αυτού στην μεσαιωνική ή αναγεννησιακή ζωγραφική.

Η βαφή Madder lake χρησιμοποιήθηκε ευρύτερα τον 18ο και 19ο αιώνα, αν και ποτέ τόσο εκτεταμένα όσο οι λάκες που παράγονταν από τα έντομα kermes, cochineal.

Το Madder lake χρησιμοποιήθηκε στο παρελθόν σε μεγάλες ποσότητες για βαφή υφασμάτων και ήταν το χρώμα των γαλλικών στρατιωτικών ρούχων.

 

 

Η καλλιέργεια της ρίζας του madder (ριζάρι) έπαψε, περιορίστηκε μετά από την ανακάλυψη μιας συνθετικής μεθόδου για την παρασκευή αλιζαρίνης που ανακαλύφθηκε από τους Γερμανούς χημικούς, Graebe και Liebermann, το 1868.

 

 

 

 

Η ιστορία του madder lake:

 

 

Φυσική βαφή:

Οι βαφές που προέρχονται από το εκχύλισμα της ρίζας του φυτού ερυθρόδανου (ρουβία η βαφική) χρησιμοποιήθηκαν από τους αρχαίους Αιγύπτιους, Έλληνες και Ρωμαίους για την βαφή κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων. Η ρουβία καλλιεργήθηκε για την παραγωγή βαφής από την αρχαιότητα, από το 1500 π.Χ. και στην κεντρική Ασία.

 

 

Ύφασμα βαμμένο από εκχύλισμα ριζαριού βρέθηκε στον τάφο του Τουταγχαμών καθώς και στα ερείπια της Πομπηίας και της αρχαίας Κορίνθου.

Λέγεται ότι η ρουβία εισήχθη στην Ευρώπη από τους Σταυροφόρους, όπου καλλιεργήθηκε σε αρκετά μεγάλη κλίμακα έως τον 13ο αιώνα, αλλά δεν υπάρχουν στοιχεία για την χρήση της βαφής αυτής  στην μεσαιωνική και αναγεννησιακή ζωγραφική.

Η βαφή madder lake χρησιμοποιήθηκε ευρύτατα τον 18ο και 19ο αιώνα, αν και ποτέ τόσο εκτεταμένα όσο το ρουμπινί χρώμα που έβγαινε από τα έντομα κοξινέλ (κοχενίλλη).

Κατά τον Μεσαίωνα, ο Καρλομάγνος ενθάρρυνε την καλλιέργεια της ρουβίας της βαφικής, η οποία ευδοκίμησε ιδιαίτερα στα αμμώδη εδάφη των Κάτω Χωρών και έγινε ένας σημαντικός πόρος της τοπικής οικονομίας.*

 

 

[*εξ ίσου σημαντικός πόρος ήταν και για τα Αμπελάκια της Λάρισας, όπου ο συνεταιρισμός των Αμπελακίων κατά τα τέλη του 18ου αώνα, θεωρείται ο πρώτος παγκοσμίως]

Στα μέσα του 18ου αιώνα η περισσότερη καλλιέργεια και παραγωγή βαφής ριζαριού γινόταν στην Ολλανδία, απ’ όπου η Αγγλία προμηθευόταν όλη αυτήν την κόκκινη βαφή που χρειαζόταν για την κλωστοϋφαντουργία της, σε ένα κόστος τριακοσίων χιλιάδων λιρών ετησίως.

Το 1804, ο Άγγλος κατασκευαστής βαφών George Field ανέπτυξε μια τεχνική για την παραγωγή της madder lake με βάση την στυπτηρία. Η τεχνική αυτή μετέτρεψε το υδατοδιαλυτό εκχύλισμα του ερυθρόδανου σε μια σταθερή αδιάλυτη χρωστική ουσία. Αυτή η προκύπτουσα λάκα έδινε ένα πιο ανθεκτικό χρώμα, με μεγαλύτερη διάρκεια ζωής, που μπορούσε να χρησιμοποιηθεί πιο ευέλικτα στις μείξεις με άλλα χρώματα.

 

 

 

Τεχνητή βαφή (αλιζαρίνη):

Το 1826 οι Γάλλοι χημικοί Colin και Robiquet απομόνωσαν για πρώτη φορά την κυριότερη χρωστική ουσία από το φυτό ερυθρόδανο και δημοσίευσαν τα ευρήματά τους στο Annales de Chimie XXXIV, "Recherches sur la matière colorante de la garance" (όπου garance η γαλλική ονομασία του ριζαριού) το 1827.

Στη ρίζα του ερυθρόδανου υπάρχουν δύο χρωστικοί παράγοντες. Ο ένας ένα είναι η σταθερή αλιζαρίνη και ο άλλος η ταχέως ξεθωριάζουσα πορπυρίνη

 

 

Ήταν τα συστατικά της αλιζαρίνης που κατασκευάστηκαν συνθετικά από τους γερμανούς χημικούς C. Graebe και C. Lieberman το 1868, κατοχυρωμένα με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας στην Αγγλία το ίδιο έτος.

Η τεχνητή σύνθεση της αλιζαρίνης προκάλεσε την ταχεία πτώση και σχεδόν τη συνολική εξαφάνιση της καλλιέργειας της ρουβίας της βαφικής.

Παρόλο που η τεχνητή αλιζαρίνη υπερέχει σε σταθερότητα από την φυσική βαφή λόγω της απουσίας της πορπυρίνης, και οι δύο βαφές madder χρησιμοποιήθηκαν στην ζωγραφική σε λάδι και ακουαρέλες. Μερικοί ζωγράφοι διαμαρτυρήθηκαν ότι η συνθετική ποικιλία έχει χαμηλότερο κορεσμό και είναι λιγότερο λαμπερή από την φυσική. Και οι δύο ποικιλίες είναι μη τοξικές, στεγνώνουν βραδύτερα ως ελαιοχρώματα και οι βαθύτερες αποχρώσεις τους είναι πιο ανθεκτικές στο φως από τις ανοιχτότερες. Και οι δύο είναι συμβατές με όλες τις άλλες χρωστικές ουσίες.

 

 

Γενικά στοιχεία:

Πρόκειται για φυτική βαφή.

Το εκχύλισμα ρουβίας (ερυθρόδανου, ή άλλως ριζαριού) καλείται στα αγγλικά madder lake, στα γερμανικά krapplack, στα γαλλικά laque de garance και στα ιταλικά lacca di robbia, ενώ η συνθετική βαφή ονομάζεται αλιζαρίνη.

 

 

Παράγεται από τις ρίζες του φυτού ρουβία οι οποίες αποκόπτονται, ξηραίνονται, θρυμματίζονται. Βράζονται σε ασθενές οξύ για να αποδομηθούν οι χρωστικές ουσίες, να ζυμωθούν για να υδρολυθούν οι ανθρακινόνες από τις γλυκοσίδες. Το εκχύλισμα μετατρέπεται σε χρωστική ουσία διαλυόμενο σε θερμή στυπτηρία (θειικό κάλιο αλουμινίου · διάλυμα AlK (SO4) 2 · 12 H2O) που ιζηματοποιείται με σόδα ή βόρακα.

Ο χημικός τύπος της είναι C14H8O4, C14H8O5

Δεν θεωρείται τοξική και είναι μια από τις πιο σταθερές χρωστικές βαφής υφασμάτων.

 


Topic: βαφές, ιστορία και χρώματα, κόκκινο, χρωστικές | Tags: None

Πασχαλινα χρωματα

⊆ April 5th by | ˜ No Comments »

 

Πασχαλινά χρώματα

 

Κατά κύριον λόγο το κόκκινο,

το χρώμα της θυσίας

 

 

 

Για άλλη μια χρονιά ο ιστότοπός μας «περνάει» από την εβδομάδα του «περάσματος» όπως σημαίνει η αραμαϊκή λέξη פסחא (Paskha), που ονοματοδοτεί την μεγαλύτερη, διάρκειας περίπου μιας εβδομάδας, γιορτή των αβραμικών θρησκειών, ονομάζοντας פֶּסַח (Pesach) την εβραϊκή εορταστική εβδομάδα και Πάσχα την ορθόδοξη Χριστιανική, ενώ στον δυτικό χριστιανισμό τελικά έχει επικρατήσει η ονομασία Easter (Ανατολή), εξέλιξη του ονόματος της Ηόστρε, θεάς της Ανατολής, προχριστιανικής θεότητας στο όνομα της οποίας εορταζόταν το «πέρασμα» στην Άνοιξη.

 

 

Το ίδιο και στο ισλάμ, η ονομασία έχει μεταλλάξει σεالأضحى عيد Eid al-Adha, γιορτή της θυσίας, όπου έχει πάψει να είναι πλέον εαρινή εορτή, αφού ο μωαμεθανισμός ακολουθεί το σεληνιακό ημερολόγιο που δεν είναι σταθερό όπως το ηλιακό, βάση του οποίου εορτάζεται το Πάσχα.

Η Eid al-Adha, γιορτή της θυσίας, εορτάζεται εις ανάμνηση της Θυσίας του Αβραάμ και την ημέρα του εορτασμού θυσιάζονται εκατομμύρια αρνιά, όπως θυσιάζονται εξ άλλου, κατά έθιμον και στο ορθόδοξο χριστιανικό Πάσχα.

 

 

Βέβαια το πραγματικό νόημα της λέξης θυσία εκφράζεται με το ρήμα θυσιάζομαι και όχι με το θυσιάζω, γιατί η θυσία τελείται με την συγκατάθεση του θυσιαζόμενου, όπως ας πούμε στην περίπτωση του Χριστού, ενώ κατά το θυσιάζω ο θυσιαζόμενος δεν μετέχει στην θυσία με την θέλησή του, όπως ο Ισαάκ, ή η Ιφιγένεια, ή τα θύματα των Αζτέκων ή τα αρνιά που προαναφέραμε. Πάντως και στις δύο περιπτώσεις ρέει αίμα, αίμα κατακόκκινο, το κύριο χρώμα των θυσιαστηρίων εορτασμών.

Βέβαια εάν ανατρέξουμε στις απαρχές της ανθρωπότητας, στις πρώτες αγροτικές κοινωνίας, πριν ο άνθρωπος ασχοληθεί και με την κτηνοτροφία, οι θυσίες ως προσφορές προς το Θείον, ήταν αναίμακτες…

 

 

Επειδή όμως το θέμα μπορεί να οδηγήσει σε συζητήσεις και να μας απομακρύνει από τα «πασχαλινά χρώματα», σας παραθέτουμε παλαιότερους πασχαλινούς συνδέσμους (links) για το Πάσχα και τα χρώματά του:

 

http://xromata.com/?p=8960

 

http://xromata.com/?p=7077

 

 και ευχόμαστε σε όλους όσοι εορτάζετε

 

 

   ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ

 

 


Topic: Uncategorized, κόκκινο | Tags: None

Συνεντευξη με τα χρωματα [λα΄]: χρωστικες πανιδας και χλωριδας

⊆ March 30th by | ˜ No Comments »

 

 

Η «Συνέντευξη με τα χρώματα» είναι μια προσπάθεια τακτοποίησης των όσων έχουν ειπωθεί (και θα ειπωθούν) για τα χρώματα, σε μια σειρά, ας πούμε, εύπεπτης διδακτικής ύλης, για όλους όσοι θέλετε να «μάθετε» τα χρώματα  και τον κόσμο τους.

Η σειρά έχει την μορφή μιας υποτιθέμενης, διδακτικής, συνέντευξης των χρωμάτων προς τον άνθρωπο.

 

 

 

 

Συνέντευξη με τα χρώματα

[λαʹ]


Φύση και χρώματα

Οι χρωστικές της πανίδας και της χλωρίδας

 

-Εδώ και πάλι η Μάνα Φύση. Συνεχίζω με τις χρωστικές των βασιλείων μου. Συγκεκριμένα με τις βιο-χρωστικές των δυο έμβιων, εύκολα αντιληπτών από εσένα Άνθρωπε, βασιλείων μου, της πανίδας και της χλωρίδας, δηλαδή του ζωικού και του φυτικού κόσμου.

Κάθε ένα από αυτά τα δυο βασίλεια έχει τις δικές του ιδιαίτερες βιο-χρωστικές ουσίες. Κάθε ένα από αυτά δε, όπως μόλις σου ανέφερα προηγουμένως, βάφεται, χρωματίζεται, από τρεις ομάδες βιο-χρωστικών.

Το ζωικό βασίλειο οφείλει τα χρώματά του: α) στις «αίμες» γνωστότερη των οποίων είναι η «αιμογλομπίνη» (ελληνικότερα «αιμοσφαιρίνη») που δίνουν το κυρίαρχο κόκκινο χρώμα στο αίμα, τον βασικό χυλό ζωής του ζωικού βασιλείου, β) στις «μελανίνες» που με την σειρά τους χωρίζονται σε δυο γενικότερες ομάδες, τις «ευμελανίνες» και τις «φαιομελανίνες» καθαρά χρωστικές μόνον του ζωικού βασιλείου και γ) στα «καροτενοειδή» ή «καροτένια», την μόνη ομάδα βιο-χρωστικών που είναι κοινή και στα δυο βασίλεια, δηλαδή τόσο στην πανίδα όσο και στην χλωρίδα.

Το φυτικό βασίλειο οφείλει τα χρώματά του α) στις «χλωροφύλλες», στις οποίες οφείλεται το πράσινο χρώμα των φυλλωμάτων, οι οποίες συνιστούν τον βασικό χυλό ζωής της χλωρίδας, β) στις «φλαβόνες» ή «φλαβονοειδή», με κυριότερο εκπρόσωπό τους τις «ανθοκυανίνες» (από τις οποίες διαχωρίστηκε τελευταίως μια άλλη ομάδα φυτο – βιο – χρωστικών, οι «βεταλαΐνες» ή «μπεταλαΐνες»), χρωστικές καθαρά μόνον του φυτικού βασιλείου και γ) στα «καροτενοειδή» ή «καροτένια» που, όπως σου είπα προ ολίγου, είναι η μόνη κοινή χρωστική ομάδα και των δυο βασιλείων.

Όπως βλέπεις, κάθε ένα από τα δυο αυτά βασίλειά μου έχει τις αποκλειστικά δικές του χρωστικές ομάδες, εκτός από αυτήν των καροτενίων που είναι κοινή και για τα δυο.

Μια και το έφερε η κουβέντα, να σου πω ότι η μελανίνη, χρωστική καθαρά του ζωικού βασιλείου, ευρίσκεται και σε έναν υπήκοο του φυτικού. Στα κουκιά! Ναι! Στα κουκιά, τα οποία συνιστούσε ο μεγάλος Πυθαγόρας στους μαθητές του να τα αποφεύγουν («κυάμων απέχεσθαι»). Μάλιστα λέγεται ότι ο μέγας αυτός φιλόσοφος κατά την καταδίωξή του συνελήφθηκε και σκοτώθηκε όταν βρέθηκε μπροστά από ένα χωράφι κυάμων γιατί δεν θέλησε να το διασχίσει ώστε να απομακρυνθεί από τους διώκτες του.

Περίεργη υπόθεση αυτή. Όσο περίεργη είναι και η διαφοροποίηση κάποιων χαρακτηριστικών των ψυχανθών (στα οποία ανήκουν και τα κουκιά) από τον υπόλοιπο φυτικό κόσμο.

Αυτό όμως είναι άλλο θέμα, που μας απομακρύνει από τις χρωστικές και τα χρώματά τους.

Επανερχόμαστε λοιπόν στις βιο-χρωστικές μας.

Στο ζωικό βασίλειο έχουμε την μελανίνη, η οποία παράγεται από τον ίδιο τον οργανισμό του ζώου και δεν μπορεί να προσληφθεί από αλλού. Η έλλειψή της δε, προκαλεί το φαινόμενο του αλφισμού, ή αλμπινισμού όπως είναι γνωστότερο. Όλοι οι υπήκοοι του ζωικού βασιλείου μπορούν να παρουσιάσουν το φαινόμενο αυτό, εκτός από τα άλογα. Τα αλμπινικά άλογα αποβάλλονται ως έμβρυα, ή αν τύχει και γεννηθούν πεθαίνουν στην γέννα. Άλλο περίεργο φαινόμενο κι’ αυτό!

Έχουμε επίσης την αιμογλομπίνη που κι αυτή δεν προσλαμβάνεται από εξωτερικούς παράγοντες, παρά μόνο με μετάγγιση αίματος. Όμως ενισχύεται με την ηλιακή ενέργεια και τονώνεται με προσλήψεις μεταλλικών και άλλων ιχνοστοιχείων.

Τέλος τα καροτένια και σχηματίζονται από τον οργανισμό και προσλαμβάνονται από εξωτερικούς παράγοντες, όπως πηγές καροτενίων, βιταμίνες κλπ.

Το ίδιο βέβαια συμβαίνει και με τα καροτένια του φυτικού βασιλείου.

Η χλωροφύλλη του βασιλείου αυτού, ας πούμε ότι είναι ανάλογη της αιμογλομπίνης του ζωικού, οι δε φλαβόνες, ας πούμε ότι αντιστοιχούν στις μελανίνες. Όμως πρόκειται για πολυπλοκότερα συστήματα βιο-χρωστικών, που θα μας τα αναλύσουν οι ίδιες όταν θα τους δοθεί ο λόγος στην «συνέντευξη με τα χρώματα».

Τώρα θα παραδώσω την σκυτάλη στον οφθαλμό, για να σου εξηγήσει Άνθρωπε πώς βλέπει το μάτι σου τον πλούσιο χρωματικό κόσμο για τον οποίο ευθύνονται κατά κύριο λόγο οι χρωστικές και οι βιο-χρωστικές.

 

 


Topic: Συνέντευξη με τα χρώματα, Φύση και χρώματα, χρωστικές | Tags: None

Χρωματιστες γιορτες του Μαρτη

⊆ March 25th by | ˜ No Comments »

 

Οι χρωματιστές γιορτές του Μάρτη

Ο Κοκκινοκιτρινόασπρος μήνας

 

 

 

 

Η 25η Μαρτίου είναι μεγάλη, διπλή γιορτή για τους Ελληνορθόδοξους. Εθνική και θρησκευτική.

Οι Ελληνορθόδοξοι, σαν Έλληνες εορτάζουν την απελευθέρωση της Ελλάδας από την Οθωμανική αυτοκρατορία, αφού θεωρείται πως την ημέρα αυτή του 1821 κηρύχθηκε η ελληνική επανάσταση, ημέρα ιερή, αφιερωμένη στην Παναγία, της οποίας τον Ευαγγελισμό εορτάζουν κάθε 25η Μαρτίου οι Ορθόδοξοι.

http://xromata.com/?p=8072

http://xromata.com/?p=6201

 

 

Μέσα στον Μάρτιο, πέρα από την μεγάλη χριστιανική γιορτή, εορτάζεται επίσης μια από τις μεγαλύτερες θρησκευτικές γιορτές του ινδουισμού, το Holi, η «γιορτή των χρωμάτων», αφιερωμένη στον Κρίσνα, αβατάρ του θεού Βισνού.

http://xromata.com/?p=3828

 

 

Επιπλέον, λίγες μέρες πριν την 25η, συμβατικά την 21η Μαρτίου, έχουμε έναν άλλον παγκόσμιο, για το βόρειο ημισφαίριο, εορτασμό (ξεπεσμένο στην εποχή μας), τον εορτασμό της Εαρινής Ισημερίας.

http://xromata.com/?p=6141

http://xromata.com/?p=7089

 

 

Πέρα από αυτά, τον Μάρτη μήνα, στην Βαλκανική, υπάρχει το έθιμο του «μάρτη», το κοκκινόασπρο κλώστινο βραχιολάκι που φοράμε, κυρίως στα παιδιά, για να μην μας ‘κάψει ο μαρτιάτικος ήλιος’.

http://xromata.com/?p=3766

 

 

Όλα τα ανωτέρω, συν το κόκκινο χρώμα που προσδίδεται αλχημικά στον μήνα αυτόν δίνουν στον κάποτε πρώτο και τώρα τρίτο μήνα του έτους ένα χρώμα κοκκινοασπροκίτρινο.

http://xromata.com/?p=1771

Ναι, καλώς το παρατηρήσατε. Στην επικεφαλίδα του άρθρου αναφέρεται σαν «κοκκινοκιτρινό- ασπρος» και όχι «κοκκινοασπροκίτρινος» όπως εδώ. Βέβαια και στις δυο περιπτώσεις πρωτοαναφέρεται το κυρίαρχο κόκκινο χρώμα του.

Στην επικεφαλίδα τα χρώματα αναφέρονται με την Αριστοτέλειο σειρά, κατά την οποία τα κόκκινο – ξανθό (κίτρινο) – λευκό θεωρούνται σαν χροιές ενός και του αυτού χρώματος, οπότε μοιραία ο κόκκινος Μάρτης γίνεται και κίτρινος και λευκός.

 

 

Στο κείμενο αναφέρονται με την σειρά σπουδαιότητας ως προς τον αναφερόμενο μήνα.

 

 

Κόκκινο, γιατί ο Μάρτης που έχει κυρίαρχό του τον κόκκινο θεό του πολέμου, τον Άρη, αλχημικά ταυτιζόταν με τον ομώνυμο κόκκινο πλανήτη, τον Άρη, το κόκκινο ρουμπίνι και τον σίδηρο που το χρώμα του είναι κόκκινο.

http://xromata.com/?p=141

Με κόκκινο χρώμα ξεκινάει ο ινδουιστικός εορτασμός του Holi, καθώς οι πιστοί πετάνε κατ’ αρχάς κόκκινα χρώματα πάνω στα αγάλματα του μπλε Βισνού, ενώ στην συνέχεια μπαίνουν όλα τα χρώματα στο «πανηγύρι των χρωμάτων».

Κόκκινο είναι επίσης το χρώμα που συμβολίζει κάθε επανάσταση, όπως αυτήν του 1821, γι’ αυτό και στην σημαία της Φιλικής Εταιρείας υπήρχε ένας κόκκινος σταυρός.

http://xromata.com/?p=7046

 

 

Λευκό είναι το άλλο χρώμα που βρίσκομε σε συμβολισμούς σχετικούς με τον Μάρτη μήνα, όπως το μαρτιάτικο βραχιολάκι που είναι κόκκινο και άσπρο και κυρίως ο Λευκός Κρίνος του Ευαγγελισμού.

Τέλος, το κίτρινο (που έως τον μεσαίωνα ήταν ταυτόσημο με τον χρυσό) συμπληρώνει τα χρώματα του μήνα, καθώς μέσα στον Μάρτη συμβαίνει η Εαρινή Ισημερία εξαρτώμενη από τον κίτρινο ήλιο μας.

http://xromata.com/?p=8053

Κίτρινα είναι επίσης τα ανοιξιάτικα λουλούδια που ανθίζουν πρώτα στους αγρούς μέσα στον Μάρτη, ενώ έπονται αυτών τα άνθη των άλλων χρωμάτων.

 

 

Αυτά, σαν ένα μικρό αφιέρωμα στα χρώματα του πρώτου εαρινού μήνα. Μπορείτε να εμβαθύνετε, εάν θέλετε, στα θέματα που θίξαμε μπαίνοντας στους συνδέσμους (links) που σας παραθέτουμε στο άρθρο.

 

Υ.Γ. Τώρα, πώς και γιατί, χωρίς καμία επεξήγηση στο βιβλίο “Colorstrology” που πατρονάρεται από μια από τις κυρίαρχες επί του πλανήτη εταιρείες χρωμάτων, την “Pantone”, αποδίδεται στον Μάρτιο το χρώμα (πιο συγκεκριμένα η θαλασσιά απόχρωση) Fair Aqua, ενώ θεωρείται ότι προΐσταται του μήνα αυτού ο Ποσειδών, θεός των θαλασσών, μην ρωτάτε εμένα. Ρωτήστε την ίδια την “Pantone” και την συγγραφέα του βιβλίου.

 

 

http://xromata.com/?p=7798

http://xromata.com/?p=7837

 


Topic: Uncategorized, εποχες, μήνες, ημέρες και χρώματα, Κίτρινο, Κοινωνική ζωή και χρώματα, κόκκινο, Λευκό, Μύθοι και χρώματα, χρωματοαστρολογια | Tags: None

Οι 7 αντιθεσεις του Ιττεν, 3η: η αντιθεση ψυχρο – θερμο

⊆ March 20th by | ˜ No Comments »

 

 

Οι 7 χρωματικές αντιθέσεις του Ίττεν αναλυτικότερα

Η αντίθεση ψυχρό – θερμό (3)

 

 

 

Σε προηγούμενο άρθρο αναφερθήκαμε συνοπτικά στις 7 χρωματικές αντιθέσεις του Ίττεν. Σε μια σειρά 7 άρθρων θα δούμε αναλυτικότερα κάθε μια από αυτές τις αντιθέσεις, όπως τις περιγράφει ο ίδιος ο Ίττεν, στο βιβλίο του «Η τέχνη του χρώματος».

 

 

Η αντίθεση ψυχρό – θερμό

 

Πειράματα έδειξαν ότι μέσα σε δυο χώρους εργασίας, εκ των οποίων ο ένας ήταν βαμμένος μπλεπράσινος και ο άλλος κοκκινοπορτοκαλής, το αίσθημα κρύου ή ζέστης διέφερε 3 με 4 βαθμούς.

Μέσα στον μπλεπράσινο χώρο οι εργαζόμενοι είχαν την εντύπωση ότι η θερμοκρασία των 15 βαθμών Κελσίου ήταν χαμηλή, ενώ δεν αισθάνονταν το κρύο μέσα στον κοκκινοπορτοκαλί χώρο παρά μόνο όταν η θερμοκρασία κατέβαινε στους 12 – 11 βαθμούς.

Αυτό σημαίνει, επιστημονικά ελεγμένα, ότι το μπλεπράσινο χαμηλώνει την κυκλοφορία του αίματος, ενώ το κοκκινοπορτοκαλί την τονώνει.

 

 

Ένα δεύτερο πείραμα με ζώα έδωσε παρόμοια αποτελέσματα.

Ένας στάβλος αλόγων κούρσας χωρίστηκε σε δυο μέρη, το μισό βαμμένο μπλε και το άλλο κοκκινοπορτοκαλί.

Μέσα στον μπλε χώρο τα άλογα ηρέμησαν πολύ γρήγορα μετά την κούρσα, ενώ μέσα στον κόκκινο χώρο παρέμειναν επί πολύ χρόνο ζεσταμένα και ανήσυχα.

Επιπλέον, μέσα στον μπλε χώρο δεν βρέθηκε μύγα, ενώ στον κόκκινο υπήρχαν πολλές.

 

 

Αυτά τα δυο πειράματα δείχνουν την σπουδαιότητα της αντίθεσης θερμό – ψυχρό για την χρωματική σύνθεση εσωτερικών χώρων.

Αν στα νοσοκομεία χρησιμοποιείται η χρωμα- τοθεραπεία, οι ιδιότητες των θερμών και των ψυχρών χρωμάτων παίζουν πολύ μεγάλο ρόλο.

Αν εξετάσουμε τον χρωματικό κύκλο, βλέπουμε ότι το κίτρινο είναι το ανοιχτότερο και το βιολέ το σκουρότερο χρώμα, δηλαδή ότι μεταξύ των δυο αυτών χρωμάτων υπάρχει η εντονότερη αντίθεση ανοιχτού – σκούρου. Ο άξονας κίτρινο – βιολέ χωρίζει τους δυο πόλους της αντίθεσης θερμό – ψυχρό, ήτοι κόκκινο, πορτοκαλί και μπλε, πράσινο.

 

 

Αυτά, το μπλε, πράσινο και κόκκινο πορτοκαλί είναι πάντοτε ψυχρά ή θερμά, ενώ τα χρώματα που βρίσκονται μεταξύ αυτών στον χρωματικό κύκλο, δηλαδή τα βιολέ, κίτρινο, δρουν άλλοτε ως ψυχρά και άλλοτε ως θερμά σύμφωνα με την αντιπαράθεσή τους με θερμότερους ή ψυχρότερους τόνους.

 

 

Ο χαρακτήρας των ψυχρών και θερμών χρωμάτων μπορεί ακόμα να καθοριστεί διαφορετικά, ως:

Ψυχρό – θερμό

Σκιερό – φωτισμένο

Ηρεμιστικό – ερεθιστικό

Μακρινό – κοντινό

Ελαφρύ – βαρύ

Αυτοί οι διαφορετικοί τρόποι να παραχθεί μια εντύπωση δείχνουν τις μεγάλες εκφραστικές δυνατότητες της αντίθεσης ψυχρό – θερμό. Επιτρέπει αποτελέσματα πολύ ζωγραφικά και γεννά μια εξωπραγματική ατμόσφαιρα.

 

 

Σ’ ένα τοπίο εμφανίζονται τα απομακρυσμένα αντικείμενα με όλο και ψυχρότερο χρώμα, εξαιτίας των παρεμβαλλομένων στρωμάτων του αέρα.

Η αντίθεση ψυχρού – θερμού περικλείει συνεπώς στοιχεία εντύπωσης τα οποία υποβάλλουν το πλησίασμα ή την απομάκρυνση. Είναι ένα σημαντικό μέσο παρουσίασης προοπτικών και ανάγλυφων εντυπώσεων.

 

 


Topic: Αυτοί που ασχολήθηκαν με το χρώμα, θερμά - ψυχρά χρωματα, Συνδυασμοί χρωμάτων, χρήση χρωμάτων | Tags: None

Lime white

⊆ March 15th by | ˜ No Comments »

 

Χρώματα βαφές

Οι βαφές της προϊστορικής εποχής

Lime white (λευκός ασβέστης)

 

 

Είπαμε, σε προηγούμενο άρθρο, ότι τα χρώματα βαφές που χρησιμοποιούσε ο άνθρωπος κατά την προϊστορική περίοδο, τα οποία είναι εν χρήσει ακόμα και σήμερα ήταν 6 τα εξής:

Carbon black, (μαύρο του άνθρακα, του κάρβουνου)

Bone black (μαύρο, κατάλοιπο από καμένα κόκκαλα)

Umber (καστανή γη)

Red ochre (κόκκινη ώχρα)

Yellow ochre (κίτρινη ώχρα)

Lime white (λευκός ασβέστης)

Ας δούμε ένα – ένα τα 6 αυτά χρώματα – βαφές.

Μέχρι τώρα έχουμε παρουσιάσει τα carbon black, bone black και umber. Τώρα θα αναφερθούμε στο τελευταίο από τα 6 αυτά χρώματα, στον λευκό ασβέστη (lime white):

 

Lime white (λευκός ασβέστης)

 

 


Σύντομη περιγραφή του ‘Lime white’:

Όταν λέμε Lime white (λευκός ασβέστης), αναφερόμαστε σε δυο χρωστικές ουσίες. Η μια είναι η κιμωλία και η άλλη το Bianco di San Giovanni (το λευκό του Σαν Τζιοβάννι / Αγίου Ιωάννη).

 

 

 

Η κιμωλία:

Πρόκειται για μια λευκή χρωστική ουσία με περιορισμένη καλυπτικότητα που χρησιμοποιείται κυρίως σαν βαφή επιφανειών. Είναι σταθερή υπό κανονικές συνθήκες, γνωστή από τους προϊστορικούς χρόνους και χρησιμοποιείται έκτοτε μέχρι σήμερα. Πρόκειται για ασβεστίτη*, ανθρακικό ασβέστιο.

*[περισσότερα για τον ασβεστίτη (limestone):

https://geology.com/rocks/limestone.shtml ]

 

 

 

Το λευκό του Σαν Τζιοβάννι:

Πρόκειται για μια χρωστική ενός ιδιαίτερου είδους ασβέστη που περιγράφηκε για πρώτη φορά στο λογοτεχνικό έργο του Cennino Cennini ‘Ιl libro dellarte’, όπου χρησιμοποιεί την ονομασία bianco di San Giovanni, δεν αναφέρει όμως τίποτε για την προέλευση της ονομασίας αυτής. Πιθανόν αυτή η σπουδαία λευκή χρωστική ουσία να προϋπήρχε της εποχής του Cennini.

 

 

Για να μην συγχέεται με την απλή κιμωλία, το λευκό του Σαν Τζιοβάννι, όπως περιγράφεται από τον Cennino Cennini, είναι ξηρός ασβέστης που αφού κονιορτοποιηθεί βυθίζεται επί 8 ημέρες σε νερό, το οποίο αλλάζει καθημερινά. Στην συνέχεια πλάθεται σε μικρά κομμάτια που αφήνονται να στεγνώσουν στον ήλιο. Ως εκ τούτου το Bianco di San Giovanni είναι ανθρακικό ασβέστιο συν υδροξείδιο του ασβεστίου.

 

 

Οι χημικές ονομασίες των λευκών του ασβεστίου είναι:

Ανθρακικό ασβέστιο (κιμωλία)

Ανθρακικό ασβέστιο + υδροξείδιο ασβεστίου (bianco di san Giovanni)

Η μεν πρώτη, η κιμωλία σαν χρωστική ήταν γνωστή από την προϊστορική εποχή. Η δεύτερη, το λευκό του Σαν Τζιοβάννι, μας είναι γνωστή από τον 13ο αιώνα. Και οι δυο αυτές χρωστικές εξακολουθούν να είναι σε χρήση και σήμερα.

 

 

Ο ασβεστόλιθος (ορυκτό: ασβεστίτης), από τον οποίο εξάγονται αυτές οι λευκές χρωστικές είναι πέτρωμα που προέρχεται από θαλάσσιες ουσίες και αποτελείται κατά κύριο λόγο από απολιθωμένα υπολείμματα μονοκύτταρων φύλλων.

Ο χημικός του τύπος είναι: CaCO3

Ο δε τύπος του bianco di San Giovanni είναι: CaCO3 + Ca(OH)2

Είναι χρωστικές εξαιρετικά ανθεκτικές στο φως. Ο λευκός ασβέστης θεωρείται η άριστη χρωστική ουσία για τοιχογραφίες φρέσκο. Χρησιμοποιείται επίσης σε τέμπερες ενώ δεν συνίσταται για λάδια και τεχνικές εγκαυστικής χρώσης.

Το λευκό του Σαν Τζιοβάννι είναι ασυμβίβαστο με χρωστικές ευαίσθητες σε αλκάλια, όπως το Πρωσικό μπλε.

Το λευκό του ασβέστη δεν είναι τοξικό, ωστόσο, το bianco di San Giovanni είναι αλκαλικό και μπορεί να ερεθίσει το δέρμα και τα μάτια. Πρέπει να χρησιμοποιείται με προσοχή κατά το χειρισμό της χρωστικής ξηρής σκόνης για να αποφεύγεται η εισπνοή της.

 

 


Topic: βαφές, ιστορία και χρώματα, Λευκό, χρωστικές | Tags: None

Συνεντευξη με τα χρωματα [λ’]: Χρωστικες φυσικών βασιλείων

⊆ March 10th by | ˜ No Comments »

 

Η «Συνέντευξη με τα χρώματα» είναι μια προσπάθεια τακτοποίησης των όσων έχουν ειπωθεί (και θα ειπωθούν) για τα χρώματα, σε μια σειρά, ας πούμε, εύπεπτης διδακτικής ύλης, για όλους όσοι θέλετε να «μάθετε» τα χρώματα  και τον κόσμο τους.

Η σειρά έχει την μορφή μιας υποτιθέμενης, διδακτικής, συνέντευξης των χρωμάτων προς τον άνθρωπο.

 

 

 

 

 

Συνέντευξη με τα χρώματα

ʹ]


Φύση και χρώματα

Τα βασίλεια της φύσης και οι χρωστικές τους

 

-Σου μιλούσα λοιπόν Άνθρωπε, εγώ, η Μάνα Φύση για τα 6 βασίλειά μου:

1 Το ζωικό βασίλειο (η πανίδα, τα ζώα)

2 Το φυτικό βασίλειο (η χλωρίδα, τα φυτά)

3 Οι μύκητες

4 Τα πρωτόζωα (μονοκύτταροι οργανισμοί, αμοι- βάδες, φύκη)

5 Τα μονήρη (βακτήρια)

6 Το ορυκτό βασίλειο (το μη έμβιο, μη ζωικό)

Εσύ πάντα, μέχρι προσφάτως (για να μην σου πω μέχρι και τώρα), αντιλαμβανόσουν τα 3 από τα 6 αυτά βασίλεια. Το ζωικό και το φυτικό, τα δυο από τα έμβια βασίλεια και το άλλο, το ορυκτό, που κατά τα δικά σου μέτρα στερείται ζωής.

Τα άλλα τρία τα μπερδεύεις με τα δυο προαναφερθέντα έμβια. Ταυτίζεις τους μύκητες (τουλάχιστον ένα μεγάλο μέρος αυτών) με το φυτικό βασίλειο, τα βακτήρια με το ζωικό, όσο δε για τα πρωτόζωα, δηλαδή τους μονοκύτταρους οργανισμούς, θεωρείς πως άλλοι ανήκουν στο φυτικό και άλλοι στο ζωικό βασίλειο.

Όλα, και τα 6 βασίλειά μου, έχουν τις χρωστικές τους ουσίες οι οποίες με την συμμετοχή, ή όχι, της λειτουργίας της αντανάκλασης του φωτός, ευθύνονται για τα χρώματα του βασιλείου τους.

Τί; Νομίζεις πως δεν σου είπαμε τίποτε για την αντανάκλαση του φωτός; Δεν πειράζει. Είτε ειπώθηκε κάτι, είτε δεν ειπώθηκε ακόμα τίποτε, θα έλθει η ώρα να μιλήσουμε αναλυτικά για την αντανάκλαση και τους άλλους τρόπους μετάδοσης του φωτός και των χρωμάτων από την ύλη.

Προς το παρόν Άνθρωπε, μην με διακόπτεις και με αποπροσανατολίζεις από το θέμα μου που είναι οι χρωστικές των βασιλείων μου. Αναφερόμουν λοιπόν στις χρωστικές των βασιλείων μου, οι οποίες είναι κατά κύριο λόγο υπεύθυνες για την πολυχρωμία που σε περιβάλλει, για τα περισσότερα από αυτά τα χρώματα με τα οποία με βλέπεις στολισμένη, εμένα την Μάνα Φύση.

Οι χρωστικές χωρίζονται κι αυτές με την σειρά τους σε δυο κατηγορίες. Τις χρωστικές και τις βιο-χρωστικές.

Αυτές οι δεύτερες, οι βιο-χρωστικές, αφορούν στα ένζωα κατ’ εσέ, έμβια όπως σου τα αποκάλεσα, βασίλειά μου.

Οι άλλες, οι απλώς αναφερόμενες σαν χρωστικές ουσίες ανήκουν στο ορυκτό βασίλειο και πολλές από αυτές χρησιμοποιούνται για την παρασκευή βαφών, ενώ κάποιες χρησιμεύουν για την ενδυνάμωση ή μετάλλαξη κάποιων βιο-χρωστικών.

Οι χρωστικές του ορυκτού βασιλείου αποτελούν ένα πολύ μεγάλο κεφάλαιο, το οποίο θα παρακάμψουμε τώρα. Θα παρακάμψουμε επίσης και τα τρία μικρότερα σε μεγέθη διαστάσεων βασίλειά μου, αυτά των βακτηρίων, των μυκήτων και των μονοκύτταρων οργανισμών για διάφορους λόγους όπως, ας πούμε, λόγω του μικροσκοπικού τους μεγέθους, ή του ότι –σαν πιο πρόσφατα ταξινομηθέντα- η επιστήμη δεν έχει τελειώσει τις έρευνές της επί αυτών κλπ. κλπ.

Οπότε θα αναφερθούμε στις βιο-χρωστικές των δυο κύριων έμβιων βασιλείων μου, του ζωικού και του φυτικού, ή όπως άλλως αποκαλούνται, της Πανίδας και της Χλωρίδας και τα χρώματά τους.

Κοίτα να δεις! Κι’ εδώ πάλι δρουν και εμφανίζονται αυτοί οι πρωταρχικοί συμπαντικοί νόμοι, ο νόμος της δυαδικότητας και ο νόμος της τριαδικής εκδήλωσης, όπου κάθε ένα από τα δυο αυτά βασίλεια χρωματίζεται από τρεις ομάδες βιο-χρωστικών ουσιών.

Ποιες είναι αυτές;

Α! Κάνε λίγο υπομονή και επανέρχομαι.

 


Topic: Συνέντευξη με τα χρώματα, Φύση και χρώματα, χρωστικές | Tags: None

Ιστορια του εγχρωμου κινηματογραφου [Β]

⊆ March 5th by | ˜ No Comments »

 

Το χρώμα στο «σινεμά»

Η ιστορία του χρώματος στον κινηματογράφο

Β


 

Τα προ-επεισόδεια του έγχρωμου κινηματογράφου

Το βάψιμο, ο τονισμός, το χρωμάτισμα, το σταμπάρισμα των ταινιών

 

 

 

Αν και ο Maxwell είχε επιδείξει τις αρχές της έγχρωμης φωτογράφισης το 1861, χρειάστηκε πολύς χρόνος μέχρι να μπορέσουν να αποτυπωθούν τα φυσιολογικά χρώματα στις κινηματογραφικές ταινίες. Αυτό όμως δεν εμπόδισε τους πρώτους κινηματογραφιστές να προσθέσουν χρώμα στα φιλμ πριν την ανακάλυψη της έγχρωμης φιλμογράφισης.

 

 

Το δια χειρός βάψιμο ήταν μια ευρέως διαδεδομένη τεχνική του χρωματισμού των κινηματογραφικών ταινιών. Κατά τον πρώτο καιρό παραγωγής κινηματογραφικών έργων, η διάρκεια των πρώτων κινηματογραφικών ταινιών ήταν μόνο περίπου 10 λεπτά, οπότε ο χρωματισμός δια χειρός των φίλμς ήταν οικονομικά βιώσιμος. Ο Georges Méliès, από τους πρωτοπόρους του σινεμά, απασχολούσε 21 γυναίκες για να χρωματίζουν τις ταινίες του καρέ – καρέ.

 

 

Καθώς η ζήτηση των κινηματογραφικών ταινιών γινόταν όλο και μεγαλύτερη, ο Charles Pathe, άλλος πρωτοπόρος του σινεμά στη Γαλλία, μηχανεύτηκε την διαδικασία χρωματισμού ταινιών με την χρήση διάτρητων μεμβρανών (stencils), μια διαδικασία που ονομάσθηκε Pathecolor. Μέχρι το 1910, ο Pathe απασχολούσε 400 γυναίκες στο εργαστήριο χρωματισμού των παραγωγών του.

 

 

Καθώς ο κινηματογράφος έγινε μια διεθνής βιομηχανία μαζικής παραγωγής και ενημέρωσης, ακόμη και τα στένσιλ δεν μπορούσαν να καλύψουν τις χρωματικές απαιτήσεις του.

Οι κινηματογραφιστές άρχισαν να χρησιμοποιούν διαδικασίες λουτρών βαφής ταινιών και χρωματικού τονισμού.

Ο χρωματισμός με λουτρά βαφής γινόταν με την τοποθέτηση του φιλμ σε ένα έγχρωμο υγρό που μετέτρεπε ολόκληρη την ταινία σε ένα συγκεκριμένο χρώμα.

 

 

Ο χρωματικός τονισμός από την άλλη πλευρά έβαφε μόνο τα σκοτεινά μέρη της ταινίας με χημική μετατροπή του αργύρου του φιλμ σε έγχρωμα άλατα αργύρου.

 

 

Μερικοί κινηματογραφιστές όπως ο D.W. Ο Griffith χρησιμοποιούσε την χρώση και τον τονισμό για να ενισχύει την συναισθηματική διάθεση της ταινίας,

 

 

συχνά όμως τα εργαστήρια απλώς έβαφαν τις ταινίες με βάση το θέμα της σκηνής ή ακόμα και απλά τυχαία.

Στη δεκαετία του 1920, το 80 με 90 τοις εκατό όλων των αμερικανικών ταινιών χρησιμοποιούσαν κάποια μορφή χρωματισμού ή τόνωσης.

 

 

Αλλά αυτές οι επεξεργασμένες με λουτρά χρωμάτων ταινίες παρουσίασαν προβλήματα όταν μπήκε ο ήχος το 1927 στον κινηματογράφο ο οποίος τυπωνόταν σαν ένα οπτικό κομμάτι κατά μήκος της ταινίας. Για να λυθεί αυτό το πρόβλημα δημιουργήθηκαν αποθέματα προ-χρωματισμένων φιλμ, αλλά χρησιμοποιήθηκαν για λίγο καθώς πιο φυσιολογικοί τρόποι δημιουργίας χρώματος άρχιζαν να γίνονται δημοφιλείς.

 

 

 

Εδώ, μπορείτε να δείτε την ταινία του Georges Melies

" A trip to the moon (‘Ενα ταξίδι στο φεγγάρι)"

 


Topic: Αυτοί που ασχολήθηκαν με το χρώμα, ιστορία και χρώματα, κινηματογράφος και χρώμα, Τέχνες και χρώματα | Tags: None